Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εξέλεξε στις 3 Ιουνίου 2026 τα πέντε νέα μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας για τη διετία 2027–2028, σε μια διαδικασία που ανέδειξε τις περιφερειακές ισορροπίες, τις νέες γεωπολιτικές προτεραιότητες και την ενισχυμένη παρουσία της Ευρώπης. Ζιμπάμπουε, Κιργιστάν, Φιλιππίνες και το ευρωπαϊκό τρίο Αυστρία–Γερμανία–Πορτογαλία εξασφάλισαν τις απαιτούμενες ψήφους, διαμορφώνοντας ένα σχήμα που αναμένεται να επηρεάσει κρίσιμες συζητήσεις για την ασφάλεια, την κλιματική πολιτική και τη διεθνή σταθερότητα. Η Ελλάδα, αν και δεν συμμετείχε σε αυτή τη διαδικασία, παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς αρκετά από τα νέα μέλη αποτελούν παραδοσιακούς συνομιλητές της Αθήνας σε ζητήματα διεθνούς δικαίου και περιφερειακής ασφάλειας.
Η εκλογή των νέων μελών και οι περιφερειακές ισορροπίες που διαμορφώνονται
Η εκλογή των πέντε μη μόνιμων μελών ακολουθεί το καθιερωμένο γεωγραφικό μοίρασμα: μία έδρα για την Αφρική, μία για την Ασία–Ειρηνικό, μία για την Ανατολική Ευρώπη και δύο για τη Δυτική Ευρώπη και άλλες ομάδες. Το Ζιμπάμπουε επιστρέφει στο Συμβούλιο Ασφαλείας μετά από δεκαετίες, επιδιώκοντας να ενισχύσει το διπλωματικό του αποτύπωμα σε μια περίοδο που η Αφρική διεκδικεί μεγαλύτερο ρόλο στη διεθνή σκηνή. Το Κιργιστάν, εκπροσωπώντας την Κεντρική Ασία, αναμένεται να φέρει στο τραπέζι ζητήματα ασφάλειας που αφορούν τον ευρασιατικό χώρο, από τις μεταναστευτικές ροές έως την ενεργειακή σταθερότητα.
Οι Φιλιππίνες, με ισχυρή παρουσία στον Ινδο–Ειρηνικό, θα έχουν ρόλο σε συζητήσεις που αφορούν την Κίνα, τη Νότια Σινική Θάλασσα και την περιφερειακή ασφάλεια. Η εκλογή τους θεωρείται κρίσιμη σε μια περίοδο αυξημένων εντάσεων και ανακατατάξεων στον Ειρηνικό. Το ευρωπαϊκό τρίο Αυστρία–Γερμανία–Πορτογαλία ενισχύει την ευρωπαϊκή φωνή στο Συμβούλιο, σε μια συγκυρία όπου η ΕΕ επιδιώκει να έχει πιο συνεκτική στάση σε θέματα διεθνούς δικαίου, ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κλιματικής διπλωματίας.
Για την Ελλάδα, η παρουσία τριών ευρωπαϊκών κρατών αποτελεί θετική εξέλιξη. Η Αθήνα διατηρεί στενές σχέσεις με τη Βιέννη και το Βερολίνο, ενώ η Πορτογαλία έχει παραδοσιακά στηρίξει ελληνικές θέσεις σε ζητήματα θαλάσσιου δικαίου. Η νέα σύνθεση δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για ενίσχυση της ευρωπαϊκής συνοχής σε θέματα που αφορούν την Ανατολική Μεσόγειο, το μεταναστευτικό και την ενεργειακή ασφάλεια.
Διπλωματικές προτεραιότητες, διεθνές δίκαιο και η ελληνική οπτική
Το νέο σχήμα του Συμβουλίου Ασφαλείας αναμένεται να διαχειριστεί μια σειρά από κρίσιμα ζητήματα: τον πόλεμο στην Ουκρανία, την αστάθεια στη Μέση Ανατολή, την κλιματική ασφάλεια και τις μεταναστευτικές πιέσεις. Η παρουσία της Γερμανίας και της Αυστρίας μπορεί να ενισχύσει τη φωνή της ΕΕ σε θέματα κυρώσεων, ανθρωπιστικής βοήθειας και σεβασμού του διεθνούς δικαίου. Η Πορτογαλία, με παράδοση στη θαλάσσια διπλωματία, αναμένεται να στηρίξει πρωτοβουλίες που αφορούν την προστασία των θαλάσσιων οδών και την εφαρμογή της UNCLOS — ζήτημα ιδιαίτερης σημασίας για την Ελλάδα.
Το Κιργιστάν και οι Φιλιππίνες φέρνουν στο Συμβούλιο εμπειρία από περιοχές όπου η γεωπολιτική αστάθεια συνδέεται με μεγάλες δυνάμεις. Η Αθήνα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς η σταθερότητα στον Ινδο–Ειρηνικό επηρεάζει τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και, κατ’ επέκταση, την ευρωπαϊκή οικονομία. Το Ζιμπάμπουε, από την πλευρά του, αναμένεται να δώσει έμφαση στην ανάπτυξη, την επισιτιστική ασφάλεια και την κλιματική ανθεκτικότητα — τομείς όπου η Ελλάδα έχει αναπτύξει συνεργασίες με αφρικανικά κράτη.
Η ελληνική διπλωματία βλέπει στη νέα σύνθεση μια ευκαιρία για ενίσχυση των συμμαχιών της σε διεθνές επίπεδο. Η παρουσία τριών ευρωπαϊκών κρατών μπορεί να λειτουργήσει ως αντίβαρο σε αναθεωρητικές τάσεις και να ενισχύσει την προώθηση της νομιμότητας και της σταθερότητας. Σε μια περίοδο όπου η Ανατολική Μεσόγειος παραμένει περιοχή αυξημένης γεωπολιτικής σημασίας, η Αθήνα επιδιώκει να αξιοποιήσει κάθε διπλωματικό δίαυλο για την προώθηση των θέσεών της.
Ένα Συμβούλιο Ασφαλείας που αντικατοπτρίζει έναν κόσμο σε μετάβαση
Η εκλογή των νέων μη μόνιμων μελών αποτυπώνει έναν κόσμο που αλλάζει: με περισσότερους περιφερειακούς παίκτες, με αυξημένη ανάγκη για συνεργασία και με προκλήσεις που ξεπερνούν τα σύνορα. Η σύνθεση για τη διετία 2027–2028 συνδυάζει ευρωπαϊκή σταθερότητα, ασιατική δυναμική και αφρικανική διεκδίκηση ρόλου. Για την Ελλάδα, η νέα περίοδος στο Συμβούλιο Ασφαλείας αποτελεί ευκαιρία για ενίσχυση της διπλωματικής παρουσίας της και για προώθηση των αρχών του διεθνούς δικαίου σε μια εποχή που δοκιμάζονται όσο ποτέ.
