Ισραήλ στη λίστα των χωρών που κατηγορούνται για σεξουαλική βία σε εμπόλεμες ζώνες ανακοίνωσε ο ΟΗΕ, γεγονός που προκάλεσε την άμεση και οργισμένη αντίδραση της κυβέρνησης του Ισραήλ την ίδια ημέρα.
Η ανακοίνωση οδήγησε το Ισραήλ να δηλώσει ότι παγώνει κάθε επαφή με το γραφείο του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, μέχρι τη λήξη της θητείας του την 31η Δεκεμβρίου 2026.
Ο πρεσβευτής του Ισραήλ στα Ηνωμένα Έθνη, Ντάνι Ντάνον, επέκρινε προσωπικά τον Γκουτέρες και χαρακτήρισε «σκανδαλώδη» την ένταξη της χώρας του στη σχετική λίστα, καταγγέλλοντας ότι το Ισραήλ εξισώνεται με τη Χαμάς.
Ανακοίνωση και αντίδραση
Σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα που ανήρτησε στην πλατφόρμα Χ, ο Ντάνι Ντάνον είπε ξεκάθαρα: «Τελειώσαμε με αυτόν τον Γενικό Γραμματέα». Η ισραηλινή αποστολή διευκρίνισε ότι το «τέλος» σημαίνει το «πάγωμα» των σχέσεων με το γραφείο του Γκουτέρες έως την 31η Δεκεμβρίου 2026.
Ο Ντάνι Ντάνον κατηγόρησε τον ΟΗΕ ότι «διαδίδει ψέματα» σε βάρος του Ισραήλ, τονίζοντας πως το να παρουσιάζεται το Ισραήλ ως κράτος που χρησιμοποιεί τη σεξουαλική βία ως όπλο πολέμου είναι απαράδεκτο.
Όπως είπε ο ίδιος: «Καλέσαμε τους εκπροσώπους του ΟΗΕ να έρθουν στο Ισραήλ να εξετάσουν αυτές τις γελοίες κατηγορίες, επέλεξαν να μην έρθουν, επέλεξαν να συνεχίσουν με την εκστρατεία κατά του Ισραήλ».
Κατηγορίες για φυλακές και κέντρα κράτησης
Η ετήσια έκθεση του ΟΗΕ για τη σεξουαλική βία σε συνθήκες πολέμου, που είχε προετοιμάσει το έδαφος από τον περασμένο Αύγουστο, περιλαμβάνει πλέον και το Ισραήλ στη σχετική λίστα, μαζί με τη Χαμάς για τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 και τις καταγγελίες σε βάρος των ομήρων.
Στη νέα έκθεση ο ΟΗΕ αναφέρει ότι διαθέτει «αξιόπιστες πληροφορίες» για περιστατικά σεξουαλικής βίας και εξευτελιστικής μεταχείρισης σε φυλακές και άλλα κέντρα κράτησης, επισημαίνοντας ότι οι επιθεωρητές δεν έλαβαν πρόσβαση σε αυτές τις εγκαταστάσεις.
Σύμφωνα με την έκθεση και μαρτυρίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, υπάρχουν καταγγελίες για ξυλοδαρμούς, απειλές βιασμού, εξαναγκαστική γύμνωση και άλλες μορφές σωματικής κακοποίησης κατά τη διάρκεια ανακρίσεων ή κράτησης.
Διεθνείς οργανώσεις και μαρτυρίες
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ακτιβιστές, μεταξύ των οποίων το δίκτυο Global Sumud, έφεραν στο φως νέες μαρτυρίες για σεξουαλικές επιθέσεις και βασανιστήρια σε βάρος Παλαιστινίων κρατουμένων.
Διεθνείς οργανώσεις όπως η Amnesty International και η Human Rights Watch, καθώς και υπηρεσίες του ΟΗΕ, έχουν επανειλημμένα εκφράσει ανησυχία για τις συνθήκες κράτησης μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα.
Στις αναφορές γίνεται λόγος για αυθαίρετες συλλήψεις, παρατεταμένη απομόνωση, περιορισμένη πρόσβαση σε δικηγόρους και γιατρούς και περιστατικά βίας μέσα σε κέντρα κράτησης και στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Ισραηλινή άρνηση και διπλωματικές συνέπειες
Η κυβέρνηση του Ισραήλ και το υπουργείο Εξωτερικών αντέδρασαν με σφοδρότητα: το υπουργείο χαρακτήρισε την απόφαση του ΟΗΕ «ντροπιαστική και παράλογη» και ο εκπρόσωπός του, Όρεν Μαρμορστάιν, υποστήριξε ότι τα Ηνωμένα Έθνη έχουν μετατραπεί σε «πολιτικοποιημένο και διεφθαρμένο οργανισμό» με αποκλειστικό στόχο τη συστηματική στοχοποίηση του Ισραήλ.
Η ισραηλινή αποστολή στον ΟΗΕ ανακοίνωσε ότι διακόπτει κάθε συνεργασία με το γραφείο του Γκουτέρες όσο εκείνος παραμένει στη θέση του. Ο εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα, Στεφάν Ντουζαρίκ, απάντησε ότι «η πόρτα του γενικού γραμματέα παραμένει ανοικτή».
Παρά τις διαβεβαιώσεις και τις αντιπαραθέσεις, οι εντάσεις μεταξύ του Ισραήλ και του ΟΗΕ έχουν φτάσει σε επίπεδα που χαρακτηρίζονται ως τα χειρότερα των τελευταίων δεκαετιών, με την κρίση να επιδεινώνεται μετά τον πόλεμο στη Γάζα που ακολούθησε την επίθεση της Χαμάς το 2023.
Κατηγορίες κατά UNRWA
Επιπλέον, το Ισραήλ συνεχίζει να κατηγορεί εργαζόμενους της υπηρεσίας του ΟΗΕ για τους Παλαιστίνιους πρόσφυγες, UNRWA, ότι συμμετείχαν ή συνεργάστηκαν με τη Χαμάς κατά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, έναν ισχυρισμό που έχει προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις και απαιτήσεις για έρευνες.
Οι επόμενες κινήσεις στην διπλωματική αντιπαράθεση αναμένονται με προσοχή, καθώς τόσο οι διεθνείς οργανώσεις όσο και κράτη παρακολουθούν την εξέλιξη των ερευνών και των πολιτικών αντιδράσεων.
