Την ώρα που ο Βλαντιμίρ Πούτιν πραγματοποιεί διήμερη επίσκεψη στο Πεκίνο, ο ρώσος ηγέτης δεν περιορίζεται στην ενίσχυση των διμερών σχέσεων· επιδιώκει συγκεκριμένα οφέλη στους τομείς του εμπορίου και της ενέργειας.
Το ταξίδι γίνεται λίγες μέρες μετά την κρατική επίσκεψη του Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο, μια επίσκεψη που ο Λευκός Οίκος χαρακτήρισε διπλωματικά και εμπορικά επιτυχημένη.
Στόχος της επίσκεψης
Ο Πούτιν φτάνει στο Πεκίνο με την πρόθεση να επαναβεβαιώσει και να ενισχύσει τις ήδη στενές σχέσεις με την Κίνα, αναζητώντας ταυτόχρονα δεσμεύσεις σε κρίσιμους τομείς.
Το CNBC επισημαίνει τρεις βασικούς άξονες όπου η Μόσχα επιθυμεί να εμβαθύνει τη συνεργασία και να εξασφαλίσει συγκεκριμένα αποτελέσματα.
Γεωπολιτική στήριξη
Όπως σημείωσε στο CNBC ο Εντ Πράις, ανώτερος μη μόνιμος ερευνητής στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, δεν είναι τυχαίο ότι η άφιξη του Πούτιν γίνεται αμέσως μετά το ταξίδι του Τραμπ.
Ο Πράις εκτιμά ότι ο Ρώσος πρόεδρος πιθανότατα επιχειρεί να υπενθυμίσει στις ΗΠΑ ότι, παρά τις επαφές τους με το Πεκίνο, η Ρωσία παραμένει «πιο κοντά και πιο φιλική» προς την Κίνα.
Ο Πούτιν και ο Σι Ζινπίνγκ έχουν διαμορφώσει στενούς δεσμούς εδώ και πάνω από μια δεκαετία, και ο Ρώσος πρόεδρος θα ήθελε να επαναβεβαιώσει τη θέση της Ρωσίας ως του κορυφαίου γεωπολιτικού εταίρου της Κίνας, πρόσθεσε ο Πράις.
Παράλληλα, η Μόσχα αναζητά διπλωματική στήριξη από το Πεκίνο για τον πόλεμο στην Ουκρανία, μια σύγκρουση που το Πεκίνο δεν έχει καταδικάσει ευθέως και την οποία περισσότερο ανέχεται παρά υποστηρίζει ανοιχτά, σύμφωνα με τον Πράις.
Αδιευκρίνιστες δηλώσεις που προκαλούν εντάσεις
Ένα πιθανώς δυσάρεστο σημείο στις συνομιλίες είναι η αναφορά των Financial Times ότι ο Σι φέρεται να είπε στον Τραμπ πως ο Πούτιν ίσως τελικά «μετανιώσει» για την εισβολή στην Ουκρανία. Το ρωσικό πρακτορείο TASS μετέδωσε ότι το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών διέψευσε ότι έγιναν τέτοιες δηλώσεις, χαρακτηρίζοντάς τες «εντελώς εξωπραγματικές».
Ο Σιτάο Σου, επικεφαλής οικονομολόγος της Deloitte China, δήλωσε στο CNBC ότι η Μόσχα θα αναζητήσει «κάποιο είδος διαβεβαίωσης» από την Κίνα για τη «πολύ περίπλοκη σχέση» μεταξύ των δύο χωρών, ενώ η Κίνα επιθυμεί να γνωρίζει πώς εξελίσσεται ο πόλεμος στην Ουκρανία.
«Η Ρωσία είναι ο μεγαλύτερος γείτονας της Κίνας και έχουμε μακρά σύνορα· αν δεν χρειάζεται να ανησυχούμε για την ασφάλεια στη δυτική πλευρά μας, αυτό θα είναι τεράστια ανακούφιση για εμάς», σημείωσε ο Σου.
Ο ίδιος προβλέπει ότι η σύνοδος κορυφής πιθανότατα θα οδηγήσει σε ανακοινώσεις για ενεργειακή συνεργασία και πιθανές νέες κινεζικές επενδύσεις στη Ρωσία.
Ενεργειακά συμφέροντα
Οι αναλυτές τονίζουν πως η ενεργειακή σχέση Ρωσίας–Κίνας έχει γίνει ολοένα πιο άνιση μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.
Η Ρωσία, υπό καθεστώς βαρύτατων διεθνών κυρώσεων, έχασε σημαντικές αγορές για πετρέλαιο και φυσικό αέριο—ειδικά στην Ευρώπη— και έχει γίνει πιο εξαρτημένη από την Ινδία και την Κίνα ως αγοραστές της ενέργειάς της.
Ένας βασικός στόχος της επίσκεψης είναι να προωθηθεί ο δεύτερος αγωγός φυσικού αερίου «Power of Siberia», η επέκταση του οποίου (γνωστή ως «Power of Siberia 2») θα συνέδεε τη Ρωσία με την Κίνα μέσω της Μογγολίας. Αναλυτής που μίλησε στο CNBC ανέφερε πως η Μόσχα ελπίζει ότι το έργο θα λάβει επιτέλους πράσινο φως, αλλά το Πεκίνο φαίνεται να μην βιάζεται να εγκρίνει την υποδομή.
Ο Σεργκέι Γκουρίεφ, κοσμήτορας του London Business School, δήλωσε στο CNBC ότι «η βασική συμφωνία που θέλει να συζητήσει ο Πούτιν με τον Σι είναι φυσικά ο αγωγός φυσικού αερίου».
Ο Γκουρίεφ εξήγησε ότι ο «Power of Siberia 2» θα διπλασίαζε τις ρωσικές εξαγωγές αερίου μέσω αγωγών προς την Κίνα, αλλά το Πεκίνο καθυστερεί τις συζητήσεις επειδή αισθάνεται ότι έχει εξασφαλίσει επαρκή ενεργειακή ασφάλεια μέσω της διαφοροποίησης των πηγών του.
«Η Ρωσία χρειάζεται αυτόν τον αγωγό αφού έχει χάσει την ευρωπαϊκή αγορά για το φυσικό της αέριο. Η Κίνα, αντίθετα, δεν βρίσκεται υπό τόση πίεση», πρόσθεσε ο Γκουρίεφ, επισημαίνοντας ότι η Κίνα έχει σχηματίσει σημαντικά ενεργειακά αποθέματα και μπορεί να περιμένει μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση στη Μέση Ανατολή.
Ο Πράις τόνισε επίσης ότι «η Ρωσία έχει κάτι που θέλει η Κίνα: ενέργεια. Η Κίνα θέλει τη ρωσική ενέργεια επειδή προβλέπει μια κατάσταση όπου άλλες πηγές θα γίνουν δυσκολότερες στην εξασφάλιση», εξηγώντας γιατί το Πεκίνο θέλει να κρατήσει τη Μόσχα κοντά.
Εμπόριο και τεχνολογία
Ο Πούτιν περιέγραψε αυτή την επίσκεψη ως συνέχεια μιας μακράς σειράς τακτικών συναντήσεων και επικοινωνιών ανάμεσα στη Μόσχα και το Πεκίνο. «Οι τακτικές αμοιβαίες επισκέψεις και οι συνομιλίες κορυφής Ρωσίας–Κίνας αποτελούν σημαντικό και αναπόσπαστο μέρος των κοινών μας προσπαθειών… για την απελευθέρωση του απεριόριστου δυναμικού τους», δήλωσε, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων TASS.
Αν και οι δηλώσεις είναι ρητορικές, οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η Ρωσία θα προσπαθήσει να διευρύνει την οικονομική και εμπορική συνεργασία με την Κίνα σε όσο το δυνατόν περισσότερους τομείς.
Ο Γκουρίεφ δήλωσε στο CNBC ότι η επίσκεψη είναι «πολύ σημαντική» για τη Ρωσία επειδή εξαρτάται από την Κίνα για τεχνολογία, καταναλωτικά αγαθά και βιομηχανικά προϊόντα.
Σύμφωνα με τον Γκουρίεφ, η Ρωσία είχε παλαιότερα την Ευρωπαϊκή Ένωση ως βασικό εμπορικό εταίρο, αλλά εξαιτίας του πολέμου στην Ουκρανία στράφηκε προς την Κίνα και έχει διπλασιάσει τον όγκο του εμπορίου μαζί της τα τελευταία τέσσερα χρόνια.
Η επίσκεψη του Πούτιν στο Πεκίνο επομένως υπηρετεί τρεις βασικούς στόχους: την πολιτική και διπλωματική στήριξη, την εξασφάλιση ενεργειακών ροών και την εμβάθυνση των εμπορικών δεσμών με την Κίνα.
