Οι μετοχές των ελληνικών τραπεζών κατέγραψαν τις καλύτερες επιδόσεις σε όλη τη Νότια Ευρώπη στο οκτάμηνο του 2025, σημειώνοντας την υψηλότερη άνοδο σε σχέση με την Ισπανία, την Ιταλία, την Κύπρο και την Πορτογαλία.
Παρά την ισχυρή αυτή άνοδο, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα εμφάνισε τις χαμηλότερες μερισματικές αποδόσεις σε σύγκριση με τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα των υπόλοιπων χωρών της περιοχής.
Κατάταξη αποδόσεων
Σύμφωνα με την Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος, ο εγχώριος τραπεζικός κλάδος σημείωσε άνοδο κατά 90% στο οκτάμηνο του 2025, καταλαμβάνοντας την πρώτη θέση μεταξύ των χωρών της Νότιας Ευρώπης.
Ακολούθησε η Ισπανία με άνοδο λίγο κάτω από 80%, η Κύπρος με περίπου 78%, η Πορτογαλία με λίγο πάνω από 60% και η Ιταλία με περίπου 23%.
Μερίσματα στην ουρά
Σε ό,τι αφορά τις μερισματικές αποδόσεις, όμως, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα κατατάσσεται τελευταίο με περίπου 2,9%.
Η Ιταλία εμφάνισε μέρισμα περίπου 6,3%, η Κύπρος 6,2%, η Ισπανία 4,6% και η Πορτογαλία 4,1%.
Οι λόγοι της ανόδου
Η έκθεση σημειώνει ότι οι μετοχές των τραπεζών στη Νότια Ευρώπη κατέγραψαν σημαντική άνοδο την περίοδο Ιανουάριου – Σεπτεμβρίου 2025, κυρίως λόγω της βελτίωσης των θεμελιωδών μεγεθών τους, του ευνοϊκού χρηματοπιστωτικού και δημοσιονομικού περιβάλλοντος και των αναβαθμίσεων της πιστοληπτικής ικανότητας των κρατών τους.
Η επίτευξη υψηλής κερδοφορίας των τραπεζών, σε συνδυασμό με ενισχυμένη ανθεκτικότητα που στηρίζεται σε ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και βελτίωση της ποιότητας του ενεργητικού μετά από σημαντική μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ιδίως σε Ελλάδα, Ιταλία και Κύπρο), ευνόησε τη χρηματιστηριακή απόδοση των τίτλων τους.
Κερδοφορία και αποδόσεις μετόχων
Η ισχυρή κερδοφορία τροφοδοτήθηκε από τα αυξημένα έσοδα από τόκους, την αποτελεσματικότερη διαχείριση του λειτουργικού κόστους και τη διαφοροποίηση των πηγών μη τοκοφόρων εσόδων, όπως προμήθειες και υπηρεσίες διαχείρισης ενεργητικού.
Ως αποτέλεσμα, ορισμένες τράπεζες επιβράβευσαν τους μετόχους με υψηλές μερισματικές αποδόσεις και προγράμματα επαναγοράς μετοχών, κάνοντάς τες πιο ελκυστικές για επενδύσεις. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι οι μεσοπρόθεσμες προοπτικές εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το διεθνές μακροοικονομικό και χρηματοπιστωτικό περιβάλλον.
Οι προκλήσεις που σχετίζονται με γεωπολιτικές εντάσεις και η αυξημένη αβεβαιότητα λόγω ενισχυόμενου εμπορικού προστατευτισμού ενδέχεται να επηρεάσουν δυσμενώς την οικονομική ανάπτυξη των χωρών και, κατ’ επέκταση, τα χρηματοπιστωτικά τους συστήματα.
Αύξηση ενεργητικού
Σύμφωνα με την έκθεση, το ενεργητικό των ελληνικών τραπεζικών ομίλων διαμορφώθηκε σε 352,6 δισ. ευρώ τον Ιούνιο 2025, αυξημένο κατά 2,2% (ή κατά 7,6 δισ. ευρώ) σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο 2024.
Οι μεταβολές στο ύψος και στη διάρθρωση του ενεργητικού οφείλονται κυρίως στην αύξηση των υπολοίπων δανείων μετά από προβλέψεις κατά 5,7 δισ. ευρώ, καθώς οι εκταμιεύσεις δανείων υπερέβησαν τη μείωση των υπολοίπων λόγω αποπληρωμών. Συνεπώς, το ποσοστό συμμετοχής των δανείων στο σύνολο του ενεργητικού αυξήθηκε (Ιούνιος 2025: 51,9%, Δεκέμβριος 2024: 51,4%).
Επιπλέον, τα χρεόγραφα ενισχύθηκαν κατά 2,2 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω αύξησης των θέσεων σε ομόλογα ξένων κρατών, με οριακή άνοδο του ποσοστού συμμετοχής τους στο ενεργητικό.
Μεταβολές στο παθητικό
Στην πλευρά του παθητικού, καταγράφηκε αύξηση των καταθέσεων πελατών κατά 3,0 δισ. ευρώ, κυρίως στην Ελλάδα. Παρά την αύξηση σε απόλυτα μεγέθη, η συμμετοχή των καταθέσεων ως ποσοστό του παθητικού μειώθηκε (Ιούνιος 2025: 75,5%, Δεκέμβριος 2024: 76,3%).
Τα ίδια κεφάλαια των τραπεζικών ομίλων αυξήθηκαν κατά 2,3 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω της ανόδου των αποτελεσμάτων εις νέον και της έκδοσης πρόσθετων κεφαλαιακών μέσων κατηγορίας 1 (Additional Tier 1). Αυτό οδήγησε σε αύξηση του ποσοστού συμμετοχής των ιδίων κεφαλαίων στο παθητικό (Ιούνιος 2025: 10,8%, Δεκέμβριος 2024: 10,4%).
Τέλος, οι υποχρεώσεις προς πιστωτικά ιδρύματα ανέβηκαν κατά 1,9 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω αύξησης των συμφωνιών επαναγοράς, με αποτέλεσμα το σχετικό ποσοστό στο παθητικό να αυξηθεί (Ιούνιος 2025: 4,4%, Δεκέμβριος 2024: 3,9%).
