Οι συμπρόεδροι της Ομάδας Φίλων για την «Προστασία των Δημοσιογράφων», Ελλάδα, Γαλλία και Λιθουανία, σε κοινή τους ανακοίνωση με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για την Ελευθερία του Τύπου επαναβεβαιώνουν την «αταλάντευτη δέσμευσή» τους στην ελευθερία της έκφρασης.
Στην ίδια δήλωση επισημαίνουν ότι τα «ελεύθερα, ανεξάρτητα και πλουραλιστικά μέσα ενημέρωσης» αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, της ειρήνης, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της βιώσιμης ανάπτυξης.
Αυξανόμενες απειλές για τους δημοσιογράφους
Οι τρεις χώρες προειδοποιούν ότι η παγκόσμια ελευθερία της έκφρασης «συνεχίζει να υποχωρεί» και επισημαίνουν πως οι δημοσιογράφοι αντιμετωπίζουν «όλο και πιο σύνθετες και αλληλένδετες απειλές και επιθέσεις», τόσο στο διαδίκτυο όσο και εκτός αυτού.
Στις αναφερόμενες απειλές περιλαμβάνονται «ένοπλες συγκρούσεις, εκτεταμένη παραπληροφόρηση και παραπλανητική πληροφόρηση, η συρρίκνωση του χώρου της κοινωνίας των πολιτών» καθώς και οι τεχνολογικές μεταβολές.
Καταδίκη των παραβιάσεων και εκκλήσεις για λογοδοσία
Στη δήλωσή τους οι τρεις χώρες «καταδικάζουν απερίφραστα όλες τις παραβιάσεις» σε βάρος δημοσιογράφων, αναφέροντας συγκεκριμένα «δολοφονίες, επιθέσεις, αυθαίρετες κρατήσεις, εξαναγκαστικές εξαφανίσεις, εκφοβισμό, βασανιστήρια και παρενόχληση».
Υπογραμμίζουν επίσης τη «διαρκή ατιμωρησία», τονίζοντας ότι «η συντριπτική πλειονότητα των εγκλημάτων παραμένει ατιμώρητη». Καλούν στην «αποτελεσματική εφαρμογή» του Σχέδιο Δράσης του ΟΗΕ και υπενθυμίζουν ότι η λογοδοσία «αποτελεί υποχρέωση βάσει του διεθνούς δικαίου».
Πολιτικά καθεστώτα και συλλήψεις δημοσιογράφων
Η δήλωση εκφράζει ακόμη ανησυχία για «τα αυταρχικά καθεστώτα που υπονομεύουν την ελευθερία του Τύπου παγκοσμίως» μέσω «λογοκρισίας, ποινικοποίησης της δημοσιογραφίας… και συστηματικών περιορισμών των ανεξάρτητων μέσων».
Σε αυτό το πλαίσιο οι τρεις χώρες ζητούν «την άμεση και άνευ όρων απελευθέρωση όλων των δημοσιογράφων που έχουν συλληφθεί ή κρατούνται παράνομα».
Ασφάλεια σε ζώνες σύγκρουσης
Σε καταστάσεις σύγκρουσης τονίζουν ότι «οι δημοσιογράφοι πρέπει να γίνονται σεβαστοί και να προστατεύονται ως άμαχοι», καταδικάζοντας τις «σκόπιμες και στοχευμένες επιθέσεις» και τους περιορισμούς που «παρεμποδίζουν σοβαρά την ελεύθερη και ανεξάρτητη ενημέρωση».
Η δήλωση αναδεικνύει επίσης την αύξηση της έμφυλης βίας και της μισογυνικής ρητορικής μίσους κατά των γυναικών δημοσιογράφων, συνδέοντας το θέμα της 2026 Παγκόσμιας Ημέρας για την Ελευθερία του Τύπου —«Διαμορφώνοντας ένα μέλλον σε ειρήνη»— με τον ρόλο των «αξιόπιστων, ποικιλόμορφων και χωρίς αποκλεισμούς οικοσυστημάτων πληροφόρησης».
Ψηφιακές προκλήσεις και διακυβέρνηση
Κλείνοντας, οι τρεις χώρες επισημαίνουν ότι οι ψηφιακές τεχνολογίες «παρουσιάζουν τόσο ευκαιρίες όσο και κινδύνους» και καλούν για «πλαίσια διακυβέρνησης βασισμένα στα ανθρώπινα δικαιώματα».
Επαναβεβαιώνουν τέλος τη δέσμευσή τους ώστε η δημοσιογραφία να παραμείνει «δύναμη για την ειρήνη, τη δημοκρατία, την ανθεκτικότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη».
