Συνεχίζεται το κερδοφόρο σερί του τραπεζικού κλάδου στο εννεάμηνο του 2025, καθώς τα καθαρά κέρδη του συνόλου των ελληνικών τραπεζών ενισχύθηκαν, κυρίως λόγω της αύξησης της χρηματοδότησης προς την πραγματική οικονομία και της ανόδου των καθαρών εσόδων από προμήθειες και άλλες πηγές.
Αύξηση κερδών σε αριθμούς
Συνολικά, τα κέρδη προ φόρων διαμορφώθηκαν σε 4,378 δις ευρώ έναντι 4,354 δις ευρώ στο εννεάμηνο του 2024, καταγράφοντας αύξηση 0,5%. Τα κέρδη μετά φόρων ανήλθαν σε 3,584 δις ευρώ από 3,3 δισ. ευρώ, σημειώνοντας άνοδο 8,6%.
Στην εξέλιξη αυτή συνέβαλαν, σύμφωνα με την Τράπεζας της Ελλάδος στην «Ενδιάμεση Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2025», έκτακτα έσοδα από αναβαλλόμενο φόρο προερχόμενα από τη συναλλαγή συγχώνευσης με απορρόφηση της Alpha Υπηρεσιών και Συμμετοχών από την Alpha Bank (hive-down reversal), καθώς και μειωμένες απομειώσεις στοιχείων ενεργητικού λόγω μη επαναλαμβανόμενων παραγόντων το 2024.
Σύνθεση εσόδων
Ως αποτέλεσμα, η αποδοτικότητα ιδίων κεφαλαίων των ελληνικών τραπεζών παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Τα έσοδα από τις βασικές τραπεζικές εργασίες (καθαρά έσοδα από τόκους και προμήθειες) παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητα, καθώς η αύξηση στα καθαρά έσοδα από προμήθειες αντιστάθμισε τη μικρή πτώση στα καθαρά έσοδα από τόκους, που προήλθε από τη μείωση των βασικών επιτοκίων του Ευρωσυστήματος.
Συγκεκριμένα, τα καθαρά έσοδα από τόκους στο εννεάμηνο ανήλθαν σε 6,467 δις ευρώ έναντι 6,719 δισ ευρώ στο αντίστοιχο διάστημα, σημειώνοντας πτώση 3,8%. Τα καθαρά έσοδα από μη τοκοφόρες εργασίες έφτασαν τα 2,279 δις ευρώ από 2,031 δις ευρώ, με αύξηση 12,2%.
Αιτίες της μεταβολής εσόδων
Τα καθαρά έσοδα από τόκους στηρίχθηκαν κυρίως στην καθαρή πιστωτική επέκταση, μεταξύ άλλων λόγω της αύξησης των πιστώσεων μέσω του RRF. Τα καθαρά έσοδα από προμήθειες ενισχύθηκαν σημαντικά χάρη στη θετική συμβολή των εσόδων από διαχείριση χαρτοφυλακίου και πράξεις πληρωμών, σε συνάρτηση με την αύξηση της χρηματοδότησης, συμβάλλοντας στη διαφοροποίηση και στην ανθεκτικότητα των εσόδων.
Η νομοθετική ρύθμιση για τον περιορισμό των προμηθειών και λοιπών χρεώσεων σε συναλλαγές από τα ΑΤΜ των τραπεζών τέθηκε σε εφαρμογή στις 11.8.2025. Τα έσοδα μετά από φόρους περιορίστηκαν επίσης από υψηλότερα λειτουργικά έξοδα και, σε μικρότερο βαθμό, από αυξημένες προβλέψεις για τον πιστωτικό κίνδυνο στο πλαίσιο των ενεργειών των τραπεζών για βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων ενεργητικού τους.
Προοπτικές και στόχοι
Οι θετικές επιδόσεις την περίοδο Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου προμηνύουν τη διατήρηση υψηλής κερδοφορίας για το σύνολο του 2025, δίνοντας τη δυνατότητα στις σημαντικές τράπεζες να επιτύχουν τους μεσοπρόθεσμους στόχους για ενίσχυση των ιδίων κεφαλαίων και της χρηματοδότησης προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις. Παράλληλα, υποστηρίζονται τα σχέδια για ταχύτερη απόσβεση των οριστικών και εκκαθαρισμένων αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων (deferred tax credits – DTCs).
Ρευστότητα
Η ρευστότητα των τραπεζών στην ευρωζώνη και στην Ελλάδα παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα. Για τις ελληνικές τράπεζες, ο δείκτης κάλυψης ρευστότητας (Liquidity Coverage Ratio – LCR) και ο δείκτης καθαρής σταθερής χρηματοδότησης (Net Stable Funding Ratio – NSFR) υποχώρησαν ελαφρώς σε σχέση με το τέλος του 2024, αλλά διατήρησαν επίπεδα πολύ υψηλότερα από τις εποπτικές απαιτήσεις και από τους αντίστοιχους δείκτες των τραπεζών της ευρωζώνης.
Επιπλέον, ο λόγος δανείων προς καταθέσεις παραμένει σημαντικά χαμηλότερος στις ελληνικές τράπεζες σε σύγκριση με τις τράπεζες της ευρωζώνης.
Συνοπτικά, ο ελληνικός τραπεζικός τομέας συνεχίζει να ενισχύει την κερδοφορία και την ανθεκτικότητά του εν μέσω αυξημένων παγκόσμιων κινδύνων και αβεβαιοτήτων. Οι εξωγενείς κίνδυνοι παραμένουν υψηλοί, γι’ αυτό είναι κρίσιμο οι ελληνικές τράπεζες να συνεχίσουν την προγραμματισμένη τους πορεία ώστε οι διαρκείς βελτιώσεις και ενδεχόμενες περαιτέρω αναβαθμίσεις να λειτουργήσουν ως ανάχωμα στο περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.
