Συνέντευξη: Χρήστος Μαζάνης
Σε μια κρίσιμη περίοδο γεωπολιτικών ανακατατάξεων στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, οι απόψεις όσων υπηρέτησαν στο κέντρο των μυστικών υπηρεσιών αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ο Άβνερ Άβραχαμ, πρώην ανώτερος αξιωματικός της Μοσάντ και ειδικός σε επιχειρήσεις ειδικών δυνάμεων, μιλάει στο Zougla.gr για πρώτη φορά σε ελληνικό μέσο σε μια αποκαλυπτική συζήτηση.
Ο Άβραχαμ, με βαθιά γνώση της λειτουργίας των ισραηλινών υπηρεσιών και της ιστορίας επιχειρήσεων, δεν είναι απλώς παρατηρητής: ως ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της διεθνούς συμβουλευτικής εταιρείας spylegends, τοποθετείται για όλα τα ενεργά μέτωπα.
Πρώτες παρατηρήσεις για τη Γάζα
Στη συνέντευξη που ακολουθεί, ο πρώην επιχειρησιακός πράκτορας αξιολογεί με ωμή ειλικρίνεια κατά πόσο η Χαμάς έχει εξουδετερωθεί, παρακολουθεί την κατάσταση της Χεζμπολάχ στον Λίβανο και αναλύει την επόμενη ημέρα για το καθεστώς του Ιράν, που, όπως λέει, μοιάζει πιο κλονισμένο από ποτέ.
Δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη στρατηγική σχέση μεταξύ Ισραήλ και Ελλάδα, χαρακτηρίζοντας την τελευταία πυλώνα σταθερότητας και «γενναίο σύμμαχο», ενώ σχολιάζει τις προοπτικές της Τουρκίας υπό τον Ερντογάν, τον πόλεμο στην Ουκρανία και τη διεθνή διπλωματία σε σχέση με τις επαφές Τραμπ–Πούτιν.
Η κατάσταση της Χαμάς στη Γάζα
Σε ερώτηση αν η Χαμάς έχει εξαρθρωθεί μετά τις επιχειρήσεις του Ισραήλ και της Μοσάντ στη Λωρίδα της Γάζας, ο Άβραχαμ απαντά ότι η οργάνωση δεν έχει καταστραφεί και παραμένει ο κύριος διοικητικός και στρατιωτικός παράγοντας στην περιοχή.
Συγκεκριμένα δηλώνει ότι οι IDF ελέγχουν σήμερα περίπου το 66% της Λωρίδας της Γάζας, ενώ έχει σχηματιστεί, παράλληλα με την «κίτρινη γραμμή», και μια «πορτοκαλί γραμμή» που περιορίζει επιπλέον τα εδάφη. Η υπόλοιπη περιοχή λειτουργεί ως ζώνη ανάσχεσης μεταξύ των κατοίκων της Γάζας και των Ισραηλινών πολιτών.
Ο ίδιος αναφέρει ότι η διοίκηση που θα εγκατασταθεί με την υποστήριξη των ΗΠΑ και άλλων κρατών —συμπεριλαμβανομένων αραβικών— έχει ως στόχο τον αφοπλισμό της Χαμάς. Ωστόσο, κατά την άποψή του, η Χαμάς προσπαθεί να κερδίσει χρόνο και να διατηρήσει έστω ατομικό οπλισμό όπως καλάσνικοφ.
Το μέλλον της Γάζας
Σχετικά με το αν η Γάζα μπορεί να μετατραπεί σε «ριβιέρα» ή τουριστικό προορισμό, ο Άβραχαμ εκτιμά ότι όλο και περισσότεροι κάτοικοι θα επιδιώξουν να εγκαταλείψουν την περιοχή και να αποζημιωθούν ή να μετοικήσουν στην Ευρώπη ή αλλού.
Πιστεύει ότι η Χαμάς θα εξασθενήσει και ότι η Παλαιστινιακή Αρχή θα αναλάβει θέσεις ευθύνης στη συνέχεια. Επισημαίνει επίσης την εμφάνιση ανταρτικών οργανώσεων κατά της Χαμάς, οι οποίες, όπως λέει, λαμβάνουν υποστήριξη και εξοπλισμό από το Ισραήλ και μάχονται τοπικά συμφέροντα οικογένειας ή φυλής.
Η Χεζμπολάχ και ο Λίβανος
Για τη Χεζμπολάχ, ο Άβραχαμ σημειώνει ότι η οργάνωση είναι σήμερα πιο αδύναμη από ποτέ και ότι η Συρία τη βλέπει ως εχθρική δύναμη που πρέπει να τιμωρηθεί. Πολλοί Λιβανέζοι, κατά την άποψή του, περιφρονούν τη Χεζμπολάχ και την κατηγορούν ότι θυσιάζει τον λαό και τις πόλεις του Λιβάνου για τα συμφέροντα του Ιράν.
Με την υποστήριξη των ΗΠΑ, εκτιμά ότι με τον καιρό θα επιτευχθεί σταθερότητα στα σύνορα, θα προκύψουν συμφωνίες Ισραήλ-Λιβάνου και θα υπάρξει οικονομική άνθηση στον Λίβανο και στο βόρειο Ισραήλ. Τελικά, προβλέπει ότι ο Λίβανος μπορεί να ενταχθεί στις Συμφωνίες του Αβραάμ.
Το Ιράν και η διπλωματική εικόνα
Στο ζήτημα αν ο πόλεμος με το Ιράν έχει αποδώσει προς το συμφέρον ΗΠΑ και Ισραήλ, ο Άβραχαμ υποστηρίζει ότι το Ιράν είναι σήμερα πιο κλονισμένο από ποτέ και πως δεν διαθέτει πλέον «χαρτιά» να παίξει.
Αναφέρει ότι ο Τραμπ πραγματοποιεί διπλωματική επίσκεψη στην Κίνα και ότι οι Ιρανοί εμφανίζονται ως απειλή κλείνοντας τα Στενά του Ορμούζ και απαιτώντας «λύτρα» για διέλευση. Προσθέτει ότι το Ιράν έκανε το μεγάλο λάθος να επιδιώξει μια μορφή αποικιοκρατίας στα κράτη του Κόλπου, κίνηση που, σε συνδυασμό με την εσωτερική αντίσταση, απειλεί την ίδια την επιβίωση του καθεστώτος.
Η Τουρκία υπό τον Ερντογάν
Σχετικά με την άποψη ότι επόμενος στόχος του Ισραήλ μπορεί να είναι η Τουρκία, ο Άβραχαμ τονίζει την εσωτερική αστάθεια της χώρας λόγω των πολιτικών του Ερντογάν, των οικονομικών δυσκολιών και της επαναφοράς θρησκευτικών στοιχείων σε αντικατάσταση μέρους των επιτευγμάτων του Ατατούρκ.
Παρά τις παρεμβάσεις της Τουρκίας σε περιοχές όπως η Αφρική και η Λιβύη, σημειώνει ότι δεν είναι βέβαιο πως, αν το Ιράν αποδυναμωθεί, η Τουρκία θα επιχειρήσει να δημιουργήσει αντίστοιχο ρόλο—ωστόσο, θα βρεθεί σε ισχυρότερη θέση.
Οι σχέσεις Ισραήλ – Ελλάδας και οι απειλές
Ο Άβραχαμ χαρακτηρίζει την Ελλάδα ως στενό και γενναίο φίλο του Ισραήλ, μια σημαντική ευρωπαϊκή χώρα και δημοφιλή προορισμό για Ισραηλινούς. Θεωρεί ότι οι τουρκικές απειλές κατά Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ ενισχύουν μια κοινή στρατιωτική δυναμική.
Σχετικά με το αν υπάρχει άμεση απειλή από την Τουρκία, λέει ότι όσο τα σημαντικά μέτωπα είναι απασχολημένα με το Ιράν και τον Λίβανο δεν αναμένονται νέες κινήσεις. Όταν αυτά τα μέτωπα εξομαλυνθούν, είναι πιθανό η προσοχή να επιστρέψει στη Συρία και στα σύνορα με την Τουρκία. Δεν πιστεύει ότι η Τουρκία θα αναλάβει μονομερώς προκλητικές ενέργειες, αλλά με τον Ερντογάν τίποτα δεν είναι δεδομένο.
Το «μυστικό» της Μοσάντ
Όταν ερωτάται γιατί η Μοσάντ θεωρείται η πιο αποτελεσματική υπηρεσία πληροφοριών στον κόσμο, ο Άβραχαμ αποδίδει την ανωτερότητα στην ποικιλομορφία της εβραϊκής διασποράς: Εβραίοι που ήρθαν στο Ισραήλ από κάθε γωνιά του πλανήτη, διαφορετικές μητρικές γλώσσες, εξωτερικά χαρακτηριστικά και κουλτούρες, στοιχεία που επιτρέπουν στους πράκτορες να ενσωματώνονται και να διεισδύουν όπου χρειαστεί.
Επιπλέον υπογραμμίζει τη σημασία της στρατιωτικής θητείας που αποτελεί σχεδόν καθολική υποχρέωση: δύο χρόνια για τις γυναίκες και τρία για τους άνδρες, μεταμορφώνοντας πολλούς σε επαγγελματίες με γνώση όπλων και ειδικεύσεις σε υποστήριξη επιχειρήσεων.
Ουκρανία και διεθνείς ισορροπίες
Για τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Άβραχαμ τον περιγράφει ως ατέλειωτο και εξοντωτικό, με βαριές απώλειες και για τις δύο πλευρές. Εκτιμά ότι η Ρωσία, λόγω μεγέθους και αντοχής, έχει καλύτερα περιθώρια να αντέξει, χωρίς αυτό να σημαίνει αναγκαστικά νίκη. Προβλέπει τελικά ένα τέλος μέσω ειρηνευτικής συμφωνίας, αλλά θεωρεί ότι η Ουκρανία θα πληρώσει βαρύ τίμημα για την ηρεμία.
Σχετικά με τις σχέσεις Τραμπ–Πούτιν, σημειώνει ότι οι δύο ηγέτες είναι αρκετά ευφυείς και διορατικοί ώστε να διατηρούν επαφή και ότι δεν πρέπει να βλέπουμε τα πράγματα αποκλειστικά «άσπρο-μαύρο». Η Ρωσία παίζει ρόλο εξισορρόπησης και η διατήρηση διαύλων επικοινωνίας με ΗΠΑ και Ισραήλ είναι σημαντική, κατά την άποψή του.
Ποιος είναι ο Άβνερ Άβραχαμ
Ο Άβνερ Άβραχαμ είναι Ισραηλινός, πρώην αξιωματικός της Μοσάντ, διεθνής ομιλητής και συγγραφέας. Υπηρέτησε για 28 χρόνια στις ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών και έφτασε στον βαθμό του αντισυνταγματάρχη. Έχει επίσης υπηρετήσει στην Ισραηλινή Αστυνομία και πέρασε πάνω από 10 χρόνια σε μυστικές αποστολές στο εξωτερικό, μεταξύ των οποίων επιχειρήσεις διάσωσης και μεταφοράς Εβραίων της Αιθιοπίας μέσω Σουδάν στο Ισραήλ.
Είναι παγκοσμίως γνωστός για την ανακάλυψη των αυθεντικών εγγράφων σύλληψης του ναζιστή εγκληματία Άντολφ Άιχμαν. Είναι ιδρυτής και ιδιοκτήτης της εταιρείας Spy Legends, που επικεντρώνεται σε ανθρώπους του χώρου της κατασκοπίας και των μυστικών επιχειρήσεων, και διοργανώνει διαλέξεις για θέματα κατασκοπείας και ασφάλειας.
Επιπλέον, έγινε ευρύτερα γνωστός ως κύριος σύμβουλος της Μοσάντ για την ταινία του Χόλιγουντ «Operation Finale», με πρωταγωνιστή τον Ben Kingsley.
