Σειρά προτάσεων του Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδας για την αναθεώρηση και τον εξορθολογισμό των φορολογικών προστίμων έγιναν δεκτές από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και ενσωματώθηκαν σε διατάξεις φορολογικού νομοσχεδίου.
Υιοθέτηση προτάσεων στην Επιτροπή της Βουλής
Ο πρόεδρος του ΟΕΕ, Κωνσταντίνος Κόλλιας, μιλώντας στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής για το νομοσχέδιο, χαιρέτισε την ενσωμάτωση των προτάσεων του φορέα στο Ν. 5104/2024 (νέος Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας) μέσω του άρθρου 37 του νομοσχεδίου, ειδικά όσον αφορά τις εξαιρέσεις από την επιβολή προστίμων σε περιπτώσεις παράλειψης ή εκπρόθεσμης υποβολής δήλωσης.
Ο κ. Κόλλιας χαρακτήρισε την τροποποίηση αποτέλεσμα πολλαπλών συναντήσεων του ΟΕΕ με τον Υπουργό Οικονομικών και το επιτελείο του και την αξιολόγησε ως ουσιαστική θεσμική παρέμβαση προς τη σωστή κατεύθυνση.
Διάκριση παραβατικότητας και σφαλμάτων
Σύμφωνα με τον πρόεδρο, η αλλαγή αναγνωρίζει ότι το σύστημα κυρώσεων πρέπει να διαχωρίζει την πραγματική παραβατικότητα από τις περιπτώσεις όπου η επιβολή προστίμου επιφέρει υπέρμετρες και άδικες συνέπειες.
“Η αποδοχή των θέσεων του Φορέα μας επιβεβαιώνει ότι υπάρχει πεδίο συνεργασίας για μια πιο εξορθολογισμένη και δίκαιη προσέγγιση στη φορολογική διοίκηση, η οποία δεν θα περιορίζεται σε μια στενή εισπρακτική λογική, αλλά θα λαμβάνει υπόψη τις αρχές της αναλογικότητας, της χρηστής διοίκησης και της εύλογης εμπιστοσύνης του διοικουμένου”, τόνισε.
Προτάσεις για διαδικασία συμμόρφωσης
Για τα πρόστιμα που προβλέπει το άρθρο 53, το ΟΕΕ θεωρεί ότι έχουν ωριμάσει οι προϋποθέσεις ώστε το κράτος, αξιοποιώντας την εμπειρία άλλων ευρωπαϊκών κρατών και τις δυνατότητες ψηφιακής παρακολούθησης των συναλλαγών μέσω της εφαρμογής mydata, να εξετάσει το ενδεχόμενο μη αυτόματης επιβολής προστίμων αμέσως μετά την καταληκτική ημερομηνία.
Η πρόταση του φορέα είναι να θεσπιστεί διαδικασία ειδοποίησης συμμόρφωσης προς τον φορολογούμενο και, αν δεν υπάρξει ανταπόκριση εντός εύλογου χρονικού διαστήματος (π.χ. 30 ημέρες), να επιβάλλονται τότε τα πρόστιμα. Αντίστοιχες εξαιρέσεις προτείνονται και για πρόστιμα που προκύπτουν από ανακριβείς δηλώσεις, όταν μετά από φορολογικό έλεγχο διαπιστώνεται ότι ο δηλωθείς φόρος υπολείπεται του πραγματικά οφειλόμενου.
Πρακτική σημασία
Το ΟΕΕ επισημαίνει ότι το θέμα έχει πρακτική σημασία, καθώς σε πολλές περιπτώσεις η ανακρίβεια δεν οφείλεται σε δόλο ή πρόθεση καταστρατήγησης της νομοθεσίας, αλλά σε αντικειμενικές δυσχέρειες ερμηνείας, στην πολυπλοκότητα των διατάξεων ή σε πραγματικά σφάλματα που δεν δικαιολογούν την αυτόματη ενεργοποίηση ενός αυστηρού κυρωτικού μηχανισμού.
Ο πρόεδρος χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ως νομοθετική πρωτοβουλία με ιδιαίτερη σημασία, αφού εντάσσεται στη συνολικότερη ευρωπαϊκή προσπάθεια κατά της φοροαποφυγής, της φοροδιαφυγής και της αδιαφάνειας στις διεθνείς οικονομικές συναλλαγές.
Εναρμόνιση και ψηφιακή μετάβαση
Όπως σημείωσε ο κ. Κόλλιας, η εναρμόνιση της εθνικής έννομης τάξης με τα νέα δεδομένα δεν είναι απλώς τυπική υποχρέωση συμμόρφωσης, αλλά ουσιαστικό εργαλείο για την ενίσχυση της αξιοπιστίας και της αποτελεσματικότητας του φορολογικού συστήματος.
“Η ενίσχυση της ανταλλαγής φορολογικών δεδομένων και της διασυνοριακής πληροφόρησης αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τον εκσυγχρονισμό των μηχανισμών διαφάνειας της χώρας. Σε ένα διεθνοποιημένο οικονομικό περιβάλλον, όπου τα κεφάλαια, οι επενδύσεις και οι συναλλαγές διακινούνται με μεγάλη ταχύτητα και πολυπλοκότητα, η δυνατότητα άμεσης, αξιόπιστης και διαλειτουργικής πρόσβασης σε κρίσιμες πληροφορίες καθίσταται καθοριστική για την αποτελεσματικότητα των ελεγκτικών μηχανισμών”, υπογράμμισε.
Ο πρόεδρος του ΟΕΕ τόνισε ακόμη ότι είναι απολύτως αναγκαία η ψηφιακή μετάβαση της φορολογικής διοίκησης, ιδίως στον τομέα των κρυπτοστοιχείων, όπου η τεχνολογική εξέλιξη δημιουργεί καινούργια πεδία δραστηριότητας αλλά και νέους κινδύνους αδιαφάνειας, απόκρυψης φορολογητέας ύλης και δυσχέρειας εντοπισμού των πραγματικών ροών κεφαλαίων.
“Για τον λόγο αυτό, η ύπαρξη ενός σύγχρονου και τεχνολογικά επαρκούς ελεγκτικού μηχανισμού δεν αποτελεί πλέον επιλογή, αλλά επιτακτική ανάγκη”, κατέληξε.
