Οι κρίσεις έχουν πάψει να είναι παροδικά φαινόμενα και πλέον συνθέτουν μια μόνιμη κατάσταση για την παγκόσμια και την ελληνική οικονομία, τόνισε ο γενικός διευθυντής Εταιρικής και Επενδυτικής Τραπεζικής της Εθνικής Τράπεζας, Βασίλης Καραμούζης, μιλώντας στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ Δελφών 2026.
Ταυτόχρονες και πολλαπλές κρίσεις
Σημείωσε δε ότι η βασική διαφορά σε σχέση με το παρελθόν είναι πως οι κρίσεις δεν έρχονται πλέον η μία μετά την άλλη αλλά ταυτόχρονα και με διαφορετικές αιτίες, δημιουργώντας ένα πολύ πιο πολύπλοκο και απαιτητικό πλαίσιο για επιχειρήσεις και πολιτικές.
Παρά τις πιέσεις των τελευταίων ετών, οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν δείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, που αντανακλάται και στη γενικότερη πορεία της οικονομίας. Κρίσιμοι παράγοντες αυτής της αντοχής είναι η ύπαρξη μακροπρόθεσμης στρατηγικής, η εξωστρέφεια, η διαφοροποίηση των εσόδων, οι επενδύσεις στο ανθρώπινο δυναμικό και ο ψηφιακός μετασχηματισμός.
Αδυναμίες στην κουλτούρα διαχείρισης κινδύνων
Ωστόσο, όπως επισήμανε ο Βασίλης Καραμούζης, η κουλτούρα διαχείρισης και αντιστάθμισης κινδύνων παραμένει περιορισμένη στην Ελλάδα και αυτό πρέπει να αλλάξει άμεσα για να αντιμετωπιστούν καλύτερα τα επόμενα σοκ.
Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση και στον ρόλο του τραπεζικού συστήματος στην προσέλκυση ξένων επενδύσεων, επισημαίνοντας ότι υπάρχει ακόμα περιθώριο για να ενισχύσει περαιτέρω τη συμβολή του στην προσέλκυση κεφαλαίων.
Ρευστότητα και ευκαιρίες μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Αναφερόμενος στην επόμενη ημέρα μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, ο κ. Καραμούζης σημείωσε ότι το τραπεζικό σύστημα διαθέτει επαρκή ρευστότητα και ισχυρή διάθεση να χρηματοδοτήσει νέα έργα.
Πρόσθεσε ότι ο αυξανόμενος ανταγωνισμός μεταξύ τραπεζών δημιουργεί πιο ευνοϊκούς όρους για τις επιχειρήσεις και κατέληξε πως κάθε βιώσιμο και σαφώς δομημένο επιχειρηματικό σχέδιο μπορεί να εξασφαλίσει χρηματοδότηση.
Ενεργειακό κόστος και άλλες βιομηχανικές προκλήσεις
Από την πλευρά της βιομηχανίας, ο Νίκος Λούλης επισήμανε ότι το υψηλό ενεργειακό κόστος μειώνει την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων, ειδικά στις εξαγωγές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Διέκρινε ως βασικά προβλήματα την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, τη γραφειοκρατία, τις καθυστερήσεις στη Δικαιοσύνη και τις ελλείψεις σε υποδομές, που περιορίζουν την ανάπτυξη του βιομηχανικού τομέα.
Πέρα από τον τουρισμό
Ο κ. Λούλης τόνισε ότι η χώρα δεν πρέπει να στηρίζεται αποκλειστικά στον τουρισμό, ο οποίος παραμένει ευάλωτος σε κρίσεις, αλλά να ενισχύσει τη βιομηχανική της βάση. Υπογράμμισε, επίσης, ότι η προσαρμοστικότητα, η ταχύτητα στη λήψη αποφάσεων και η καινοτομία είναι θεμελιώδη στοιχεία για τη βιωσιμότητα κάθε επιχείρησης.
Τεχνολογία ως «γενικής χρήσης» δύναμη
Στο πεδίο της τεχνολογίας, ο Μάρκος Βερέμης χαρακτήρισε την Τεχνητή Νοημοσύνη ως τεχνολογία γενικής χρήσης, συγκρίσιμη με τον ηλεκτρισμό, και υπενθύμισε ότι η συμβολή του τεχνολογικού τομέα στο ελληνικό ΑΕΠ παραμένει χαμηλή, περίπου 1%, όταν σε ταχέως αναπτυσσόμενες οικονομίες ξεπερνά το 8%-9%.
Επισημαίνοντας το ισχυρό δυναμικό της χώρας σε αποφοίτους STEM, ο κ. Βερέμης αναφέρθηκε στη σημασία της ελληνικής διασποράς, των εταιρειών της οποίας η συνολική αξία είναι κατά πολύ μεγαλύτερη σε σύγκριση με το εγχώριο οικοσύστημα.
Προοπτικές για την οικονομία
Κατά την άποψή του, η ενίσχυση του τεχνολογικού τομέα μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για το σύνολο της οικονομίας, αυξάνοντας την παραγωγικότητα και μεταφέροντας τεχνογνωσία σε πολλούς κλάδους.
Κλείνοντας, ο Μάρκος Βερέμης παρατήρησε ότι η Ευρώπη υστερεί στην προσέλκυση τεχνολογικών επενδύσεων σε σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά διαθέτει σημαντικές ευκαιρίες, ειδικά στους τομείς της βιομηχανίας, της ρομποτικής και της υγείας, όπου μπορεί να αξιοποιήσει την υπάρχουσα τεχνογνωσία και την ερευνητική της βάση.
