Εταιρείες όπως Microsoft, Amazon και Meta διαπιστώνουν ότι το κόστος λειτουργίας των AI εργαλείων υπερβαίνει πλέον το κόστος του ανθρώπινου εργατικού δυναμικού, εξαιτίας της ραγδαίας αύξησης στην κατανάλωση tokens.
Η έκπληξη του κόστους
Πολλές επιχειρήσεις που έσπευσαν να επιβάλουν εσωτερικά AI για να αυξήσουν την παραγωγικότητα αντιμετωπίζουν τώρα ένα απρόσμενο οικονομικό πρόβλημα: οι λογαριασμοί γίνονται ακριβοί. Σύμφωνα με αναφορές των The Verge, Tom’s Hardware και Fortune που δημοσιεύθηκαν τον Μάιο 2026, το τελικό κόστος αρχίζει να ξεπερνά τις προσδοκίες.
Αλλαγή εργαλείων στην Microsoft
Η Microsoft ζήτησε από τους εργαζομένους της να αντικαταστήσουν το Claude Code με το δικό της Copilot CLI. Επίσημα το επιχείρημα ήταν η προτίμηση σε εσωτερικά αντί εξωτερικών εργαλείων, ωστόσο πληροφοριοδότες αναφέρουν ότι ο πραγματικός λόγος είναι το ανεβασμένο κόστος χρήσης του Claude Code καθώς αυξήθηκε ο αριθμός των χρηστών.
Τι φταίει — φθηνότερα tokens, αλλά μεγαλύτερη κατανάλωση
Παρά ότι το κόστος ανά token —η βασική μονάδα επεξεργασίας κειμένου στα γλωσσικά μοντέλα— συνεχίζει να μειώνεται, η χρήση τους εκτοξεύεται. Η κατανάλωση tokens από εργαζόμενους ανεβαίνει πολύ πιο γρήγορα από ό,τι πέφτουν οι τιμές.
Οι λεγόμενοι AI agents είναι ιδιαίτερα «πεινασμένοι»: ανάλογα με τα βήματα που απαιτεί μια εργασία, μπορεί να καταναλώνουν έως και χίλιες φορές περισσότερα tokens σε σχέση με μια απλή ερώτηση σε chatbot. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, ο ιδρυτής της OpenClaw, Peter Steinberger, αποκάλυψε ότι η ομάδα του ξοδεύει πάνω από 1,3 εκατομμύρια δολάρια κάθε μήνα μόνο σε tokens — περίπου 1,18 εκατ. ευρώ.
Παράδοξο Jevons στον ψηφιακό κόσμο
Το φαινόμενο θυμίζει το οικονομικό Παράδοξο Jevons: η βελτίωση της αποδοτικότητας μιας τεχνολογίας τελικά οδηγεί σε μεγαλύτερη χρήση της και, συνεπώς, σε αύξηση του συνολικού κόστους. Το ίδιο είχε συμβεί με τις ατμομηχανές και μεταγενέστερα με την αεροπορία — φθηνότερα καύσιμα σήμαιναν περισσότερες πτήσεις.
Η IATA εκτιμά ότι η αεροπορική κίνηση μπορεί να διπλασιαστεί ως το 2050, ένα παράδειγμα του πώς η φθηνή τεχνολογία οδηγεί σε εκρηκτική ζήτηση. Στον χώρο του AI, η ίδια λογική παίρνει την εξειδικευμένη μορφή που ονομάζεται «tokenmaxxing»: υπερβολική χρήση AI εργαλείων ακόμα και για ασήμαντες εργασίες, με στόχο την αύξηση των εσωτερικών δεικτών χρήσης.
Πίεση από ηγεσία και εσωτερικά κίνητρα
Σε μεγάλες εταιρείες όπως Amazon, Microsoft και Meta έχουν αναφερθεί τέτοιες συμπεριφορές, όπου χρήστες καταναλώνουν tokens όχι απαραίτητα για αποτελεσματικότητα αλλά για να ικανοποιήσουν απαιτήσεις των στελεχών.
Ο CEO της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, έχει δηλώσει δημόσια ότι κάθε μηχανικός θα έπρεπε να καταναλώνει tokens αξίας τουλάχιστον του μισού ετήσιου μισθού του, για να θεωρείται πλήρως αποδοτικός. Σε στελέχη που προσπάθησαν να περιορίσουν τη χρήση, σχολίασε χαρακτηριστικά: «Τρελαθήκατε;».
Συμπέρασμα του Techblog
Η εικόνα που προκύπτει είναι αποκαλυπτική: πολλές εταιρείες έσπευσαν να ενσωματώσουν το AI στις εσωτερικές τους διαδικασίες χωρίς να υπολογίσουν επαρκώς το λειτουργικό κόστος. Τώρα αντιμετωπίζουν μια άβολη αριθμητική πραγματικότητα.
Για τον καθημερινό χρήστη που βασίζεται σε δωρεάν ή φθηνά AI εργαλεία, αυτές οι εξελίξεις ενδέχεται να μεταφραστούν μακροπρόθεσμα σε αυστηρότερα όρια χρήσης ή σε αυξημένες τιμές συνδρομών, όπως επισημαίνει και η άποψη του Techblog.
