Το έργο «Έξυπνες Γέφυρες» φέρνει στην πρώτη γραμμή την έξυπνες γέφυρες παρακολούθηση, με την υλοποίηση να αναλαμβάνεται από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας σε συνεργασία με το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Στόχος είναι η άντληση και αξιοποίηση δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, η δημιουργία ψηφιακών διδύμων και η εφαρμογή σύγχρονων τεχνολογιών IoT και Τεχνητής Νοημοσύνης για την προληπτική συντήρηση και την ενίσχυση της ασφάλειας σε εκατοντάδες γεφυρώσεις.
Γιώργος Στασινός χαρακτήρισε το πρόγραμμα σημείο καμπής για την παρακολούθηση των υποδομών και επισήμανε τα οφέλη στην αποδοτική διαχείριση και στην πρόληψη.
Κύρια καινοτομία του έργου
Στην παρουσίαση ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός τόνισε τη σημασία της ψηφιακής μετάβασης για τη συντήρηση και την αξιοποίηση δημόσιων πόρων, ενώ ανέφερε συγκεκριμένα τεχνολογικά εργαλεία που επιτρέπουν συνεχόμενη παρακολούθηση της δομικής υγείας.
Μεταξύ των βασικών στοιχείων του προγράμματος είναι η διασύνδεση οδικών και σιδηροδρομικών γεφυρών, η εγκατάσταση αισθητήρων και η δημιουργία συστημάτων ειδοποίησης για ενδείξεις αστοχίας ή έκτακτων φαινομένων.
Ο Γιώργος Στασινός περιέγραψε το έργο ως αποφασιστικό βήμα για την αλλαγή νοοτροπίας στη χώρα και την υιοθέτηση ψηφιακών εργαλείων διαχείρισης.
Δήλωση για το έργο
«το πιο σύγχρονο έργο παρακολούθησης υποδομών που γίνεται σήμερα στη χώρα, μέσα στα αυστηρά χρονοδιαγράμματα τού σχεδίου “Ελλάδα 2.0” και το ΤΕΕ αποδεικνύει στην πράξη ότι οι εθνικοί πόροι πιάνουν τόπο»
Ο Υφυπουργός Υποδομών Νίκος Ταχιάος μίλησε για την πρωτοτυπία και την ουσία του εγχειρήματος, εξηγώντας την ανάγκη λειτουργικότητας και σαφών ευθυνών των φορέων που θα χρησιμοποιούν το σύστημα.
Ν. Ταχιάος: «Ο βασικός στόχος είναι το έργο να γίνει λειτουργικό και όποιος δεν έχει διάθεση να αναλάβει ευθύνη να έχει και τις αντίστοιχες επιπτώσεις»
Ευθύνες και λειτουργία
Ο Νίκος Ταχιάος χαρακτήρισε το έργο «άλμα στον χρόνο» και υπενθύμισε ότι η σύγχρονη πραγματικότητα απαιτεί έλεγχο και συντήρηση σε υποδομές που γήρανσαν.
Στην ομιλία του ο Υφυπουργός σημείωσε ότι το ζήτημα της συντήρησης είναι «μείζον» και συχνά αποφεύγεται λόγω των πολιτικών και οικονομικών επιπτώσεων.
Όπως εξήγησε, υπάρχουν περιπτώσεις όπου η ανάγκη αντικατάστασης μιας γέφυρας «σκοντάφτει» σε αρνήσεις τοπικών φορέων, ενώ η έλλειψη πόρων καθιστά δύσκολη την άμεση παρέμβαση.
Διοικητικό πλαίσιο και ρόλοι
Ο Υφυπουργός επισήμανε ότι το ΤΕΕ καλείται να παράσχει τα εργαλεία παρακολούθησης ώστε όλες οι αρμόδιες αρχές να προτεραιοποιούν τις παρεμβάσεις με βάση πραγματικά δεδομένα.
«να μας δώσει τα εργαλεία που μας επιτρέπουν να παρακολουθούμε, όλες οι αρχές, και να προτεραιοποιούμε (σ.σ. τις παρεμβάσεις) με βάση τα προβλήματα»
Σημείωσε ακόμη ότι «αυτό που έχει σημασία είναι οι φορείς οι οποίοι μπορούν να είναι οι χρήστες αυτού του συστήματος, οι δυνητικοί χρήστες, να ξέρουν ότι πλέον θα έχουν ευθύνη για ό,τι προκύψει και ότι όταν προκύπτει πρόβλημα αποτελεί ευθύνη δική τους να αναλάβουν να το αντιμετωπίσουν. Η γνωστή ιστορία όπου ο ένας μεταφέρει το πρόβλημα στον άλλον θα λήξει».
Διαχείριση και κανόνες
Ο Νίκος Ταχιάος συμπλήρωσε: «αυτός είναι ο βασικός σκοπός να γίνει λειτουργικό αυτό το πρόγραμμα και φυσικά όποιος δεν έχει τη διάθεση να αναλάβει την ευθύνη η οποία του αναλογεί να έχει και τις αντίστοιχες επιπτώσεις. Αυτή είναι η κουβέντα που αφορά στην διαχείριση αυτού του προγράμματος. Η υλοποίηση του Κανονισμού Επιθεώρησης Γεφυρών ήταν εξαρχής μία από τις πρώτες προτεραιότητες. Αυτόν τον μηχανισμό χτίζουμε».
Επιπλέον τόνισε ότι «τα ζητήματα των γεφυρών δεν εξαντλούνται σε ένα ψηφιακό σύστημα. Παράλληλα, έπρεπε να δημιουργήσουμε και τη διοικητική αρχή που θα έχει εποπτικό αλλά και συμβουλευτικό ρόλο στα ζητήματα αυτά».
Στόχος είναι να πειστούν όλοι οι φορείς της διαχείρισης γεφυρών για την αξία χρήσης του εργαλείου, «πρωτίστως αποβλέπει όχι μόνο στην ποιότητα των μετακινήσεων κυρίως όμως στην ασφάλεια των μετακινήσεων».
Το έργο ως μόνιμο εργαλείο
Ο Υφυπουργός επεσήμανε ότι το πρόγραμμα «δεν θα τελειώσει με το τέλος της συμβατικής υποχρέωσης αλλά θα αποτελέσει εργαλείο για όλη την ελληνική δημόσια διοίκηση».
Ο Γενικός Γραμματέας Υποδομών Δημήτριος Αναγνώπουλος, εκπροσωπώντας τον Υπουργό Χρίστο Δήμα, τόνισε ότι «το έργο “Έξυπνες Γέφυρες” εισάγει μια νέα προσέγγιση στη διαχείριση των υποδομών, καθώς μέσω της αξιοποίησης της δομικής απόκρισης συνδεδεμένων οδικών και σιδηροδρομικών γεφυρών σε ολόκληρη τη χώρα, και της παρακολούθησής τους σε πραγματικό χρόνο με τη χρήση σύγχρονων τεχνολογικών συστημάτων δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για μια ολοκληρωμένη και αποτελεσματική πολιτική συντήρησης και πρόληψης».
Δημήτριος Αναγνώπουλος: «Εργαλείο που ενισχύει την ασφάλεια, βελτιώνει τη λήψη αποφάσεων και συμβάλλει στη βιώσιμη και αποτελεσματική διαχείριση κρίσιμων τεχνικών έργων»
Ο Γενικός Γραμματέας εξήρε τη συνεργασία με το ΤΕΕ και σημείωσε ότι η σύμπραξη Πολιτείας και θεσμικών φορέων είναι κρίσιμη για τη δημιουργία μακροπρόθεσμης αξίας.
Στόχοι και προτάσεις χρηματοδότησης
Ο Γιώργος Στασινός επισήμανε την ανάγκη στροφής πόρων προς τη συντήρηση και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, υποστηρίζοντας ότι το κόστος πρόληψης υπερτερεί του κόστους αποκατάστασης μετά από καταστροφές.
Προτείνει τέσσερα βήματα προς την Πολιτεία, μεταξύ των οποίων η ένταξη όλων των υποδομών στο Εθνικό Μητρώο Υποδομών και η επέκταση του προσεισμικού ελέγχου σε κρίσιμες δομές.
Τέλος, τόνισε την ανάγκη για άμεση εκπαίδευση και upskilling των Ελλήνων μηχανικών, ώστε οι επιστήμονες να αξιοποιήσουν στην πράξη τα ψηφιακά δίκτυα και τα ψηφιακά δίδυμα.
Η εκδήλωση συνεχίζεται με τη δημοσιογράφο Κατερίνα Δράκου να συντονίζει τις σχετικές θεματικές παρουσιάσεις.
