Μια εκτενής έρευνα που δημοσίευσε η ACEA αποτυπώνει την κατάσταση της ηλεκτροκίνησης στην Ευρώπη και τον ρυθμό προόδου προς την καθαρή μετακίνηση.
Η μελέτη και οι άξονες
Η έρευνα της Transport & Mobility Leuven (TML) παρακολουθεί την εξέλιξη της Ευρώπης προς τα οχήματα μηδενικών εκπομπών σε τέσσερις κύριους τομείς: την ετοιμότητα των ηλεκτρικών δικτύων, την υιοθέτηση από τους καταναλωτές, την ανάπτυξη υποδομών φόρτισης και την ευρωπαϊκή παραγωγή μπαταριών μαζί με το ενεργειακό κόστος.
Συνολικά, η πρόοδος κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 αξιολογείται θετικά σε επίπεδο ΕΕ, ωστόσο η εικόνα κρύβει σημαντικές ανισότητες μεταξύ των κρατών-μελών.
Ανισότητες ανά κράτος
Ορισμένα κράτη προωθούν ταχύτερα την εξηλεκτρισμό, ενώ πολλά άλλα παραμένουν πίσω, με τις αποκλίσεις στις υποδομές φόρτισης, στην ετοιμότητα των δικτύων και στην πολιτική στήριξη να καθορίζουν το ρυθμό και το βάθος της μετάβασης.
Τα φορολογικά κίνητρα και τα προγράμματα επιδότησης εξακολουθούν να παίζουν κρίσιμο ρόλο, καθώς παρά τη μεγαλύτερη διαθεσιμότητα προσιτών μοντέλων, η υψηλή αρχική τιμή αποθαρρύνει ακόμη πολλούς αγοραστές.
Προσιτότητα οχημάτων
Η προσιτότητα βελτιώνεται σταδιακά: όλο και περισσότερα ηλεκτρικά μοντέλα πλέον κυκλοφορούν κάτω από τις 30.000 ευρώ. Παρόλα αυτά το κόστος αγοράς παραμένει κύριος φραγμός για την ευρύτερη υιοθέτηση, καθιστώντας τα κίνητρα ζωτικής σημασίας.
Επιδόσεις στα επαγγελματικά οχήματα
Η κατηγορία των ελαφρών επαγγελματικών οχημάτων (LCV) παρουσιάζει ακόμη πιο προβληματική εικόνα: η αγορά αυτή βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο και το μερίδιο των οχημάτων μηδενικών εκπομπών περιορίζεται μόλις στο 10%.
Αν και κάποιες χώρες πρωτοπόροι απομακρύνονται περαιτέρω από τον μέσο όρο, πολλές άλλες είτε προοδεύουν αργά είτε σημειώνουν χειρότερες επιδόσεις σε σύγκριση με το 2025, επιβεβαιώνοντας πόσο άνιση και εύθραυστη είναι η μετάβαση στα επαγγελματικά οχήματα μηδενικών εκπομπών.
Αριθμοί σταθμών φόρτισης
Σε επίπεδο υποδομών, σε 17 από τα 27 κράτη-μέλη οι δημόσιοι σταθμοί φόρτισης εξακολουθούν να είναι λιγότεροι από τα πρατήρια καυσίμων. Συνολικά, τα περίπου ένα εκατομμύριο σημεία φόρτισης στην Ευρώπη παραμένουν πολύ χαμηλότερα από τον στόχο των 3,5 εκατομμυρίων έως το 2030.
Παρά ταύτα, το δίκτυο διευρύνεται: σήμερα λειτουργούν 174.000 δημόσιοι σταθμοί φόρτισης σε ολόκληρη την ΕΕ, αριθμός μεγαλύτερος από το σύνολο των πρατηρίων καυσίμων (114.163), ενώ η συνολική ισχύς έφτασε τα 39,1 GW τον Φεβρουάριο του 2026.
Κίνδυνος από καθυστερημένες επενδύσεις
Η έκθεση προειδοποιεί ότι, εάν οι επενδύσεις δεν επιταχυνθούν, ο λόγος διαθέσιμης προς απαιτούμενη ισχύ θα πέσει από το 2,6 σήμερα σε μόλις 0,8 έως το 2030, υπονομεύοντας τη λειτουργικότητα και την επάρκεια του δικτύου.
Τιμές και διαχείριση ρεύματος
Βασικοί ρυθμιστικοί μηχανισμοί, όπως η δυναμική τιμολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας, η ευελιξία στη διαχείριση της ζήτησης και η δίκαιη φορολόγηση της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, δεν έχουν εφαρμοστεί πλήρως σε όλα τα κράτη-μέλη. Η διπλή φορολόγηση της αποθήκευσης εξακολουθεί να υφίσταται σε 11 χώρες.
Υπάρχει πρόοδος: η διείσδυση των έξυπνων μετρητών φτάνει στο 61% και τα προγράμματα δυναμικής τιμολόγησης γίνονται πιο διαδεδομένα. Ωστόσο η ηλιακή ισχύς παραμένει περίπου 1 kW ανά όχημα έναντι στόχου 3,2 kW, ενώ η συμβατότητα vehicle-to-grid έχει «κολλήσει» στο 15%.
Παραγωγή μπαταριών
Η επαρκής εγχώρια παραγωγή μπαταριών θεωρείται κρίσιμη για την ευρωπαϊκή μετάβαση, αλλά η αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας παραμένει μεγάλη πρόκληση.
Η παρούσα παραγωγική ικανότητα ανέρχεται στα 342 GWh, πολύ χαμηλότερα από τα 1.136 GWh που εκτιμώνται ως αναγκαία για πλήρη αυτάρκεια έως το 2035.
Το πρόβλημα επιτείνεται από το υψηλό ενεργειακό κόστος: οι τιμές βιομηχανικού ηλεκτρικού ρεύματος στην Ευρώπη είναι σχεδόν διπλάσιες σε σχέση με την Κίνα και 2,4 φορές υψηλότερες από αυτές των ΗΠΑ, γεγονός που μειώνει την ανταγωνιστικότητα στη μαζική παραγωγή μπαταριών.
Με πληροφορίες από ACEA
