Η πρόσφατη «κόντρα» ανάμεσα στον Λευκό Οίκο και το Βερολίνο έφερε ξανά στο προσκήνιο τον ιδιαίτερο ρόλο των αμερικανικών βάσεων εντός της γερμανικής επικράτειας. Ανάλυση της Deutsche Welle αναδεικνύει την έκταση και τη σημασία της παρουσίας αυτής.
Για πολλές δεκαετίες οι ΗΠΑ διατηρούν ισχυρή στρατιωτική παρουσία στη Γερμανία, κατανεμημένη σε περίπου 20 μεγάλες βάσεις, κυρίως στις νότιες και νοτιοδυτικές περιοχές. Εάν προστεθούν και μικρότερες εγκαταστάσεις, όπως αποθήκες υλικού, ο συνολικός αριθμός φτάνει κοντά στις 40.
Ο ρόλος του Ράμσταϊν
Η αεροπορική βάση του Ράμσταϊν στο ομόσπονδο κρατίδιο της Ρηνανίας-Παλατινάτου αποτελεί τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση εκτός ΗΠΑ. Έχει κομβική σημασία για τα logistics των αμερικανικών δυνάμεων, ακόμα και για μονάδες που επιχειρούν στην ανατολική Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική.
Το Ράμσταϊν λειτουργεί ως αρχηγείο των αμερικανικών αεροπορικών δυνάμεων στην Ευρώπη και ταυτόχρονα φιλοξενεί στρατιωτικές δομές του ΝΑΤΟ για τον έλεγχο της πυραυλικής άμυνας και των πτήσεων σε όλα τα ευρωπαϊκά κράτη-μέλη. Επιπλέον, στην εγκατάσταση υπάρχει δορυφορικός αναμεταδότης απαραίτητος για αποστολές μη επανδρωμένων αεροσκαφών στη Μέση Ανατολή και αλλού.
Νοσοκομείο και κοινότητα
Στο γειτονικό Λάντστουλ λειτουργεί το Regional Medical Center, το μεγαλύτερο αμερικανικό στρατιωτικό νοσοκομείο εκτός ΗΠΑ. Εκεί μεταφέρονται τραυματίες από επιχειρήσεις στην Ευρώπη, την Αφρική και τη Μέση Ανατολή.
Η βάση του Ράμσταϊν και το νοσοκομείο του Λάντστουλ υπάγονται στην Αμερικανική Στρατιωτική Κοινότητα του Καϊζερσλάουτερν (KMC), η οποία αριθμεί περίπου 50.000 Αμερικανούς –στρατιώτες και πολιτικό προσωπικό μαζί με τις οικογένειές τους.
Η «μάχιμη» παρουσία στο Βορρά
Περίπου 120 χιλιόμετρα βορειοδυτικά των παραπάνω εγκαταστάσεων βρίσκεται η βάση του Σπανγκντάλεμ, η δεύτερη σε μέγεθος των ΗΠΑ στη Γερμανία. Θεωρείται ιδιαίτερα «μάχιμη», καθώς εκεί σταθμεύει μοίρα F-16 που λειτουργεί ως δύναμη ταχείας επέμβασης, εξειδικευμένη στην εξουδετέρωση εχθρικής αεράμυνας και στην προάσπιση της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ.
Στρατηγικά κέντρα στη νότια Γερμανία
Εάν το Ράμσταϊν και το Σπανγκντάλεμ αποτελούν τον επιχειρησιακό βραχίονα, η Στουτγάρδη και το Βισμπάντεν θεωρούνται ο στρατηγικός «εγκέφαλος» των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη.
Στη Στουτγάρδη εδρεύει το αρχηγείο της Ευρωπαϊκής Διοίκησης (EUCOM), καθώς και της Διοίκησης Αφρικής (AFRICOM). Το Βισμπάντεν φιλοξενεί το αρχηγείο των χερσαίων δυνάμεων για την Ευρώπη και την Αφρική, συντονίζει την παροχή αμυντικής βοήθειας και έχει αναλάβει, το τελευταίο διάστημα, την εκπαίδευση Ουκρανών στρατιωτών.
Πυρηνικά στο Μπύχελ;
Το αεροδρόμιο του Μπύχελ, επίσης στο κρατίδιο Ρηνανίας-Παλατινάτου, θεωρείται σήμερα η μοναδική εγκατάσταση στην οποία υπάρχουν πυρηνικά όπλα σε γερμανικό έδαφος, αν και κάτι τέτοιο δεν επιβεβαιώνεται επισήμως ούτε από τις αμερικανικές ούτε από τις γερμανικές αρχές. Η Γερμανία προστατεύεται, όπως και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, από την πυρηνική ομπρέλα του ΝΑΤΟ.
Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι οι ΗΠΑ διατηρούν πυρηνικά όπλα σε σημεία εντός ευρωπαϊκού εδάφους. Το Ινστιτούτο Ερευνών για την Ειρήνη (SIPRI) εκτιμά ότι στη Γερμανία υπάρχουν περίπου 15-20 τακτικές πυρηνικές κεφαλές, οι οποίες συντηρούνται από ειδικά εκπαιδευμένα στελέχη του αμερικανικού στρατού και της γερμανικής πολεμικής αεροπορίας.
Ιστορικές ρίζες της παρουσίας
Η ισχυρή αμερικανική παρουσία στη Γερμανία εξηγείται από τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια. Μετά την ήττα της ναζιστικής Γερμανίας η χώρα χωρίστηκε σε ζώνες κατοχής, με τους Αμερικανούς να κυριαρχούν στις νότιες και νοτιοδυτικές επαρχίες.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου η τότε Δυτική Γερμανία γειτόνευε με χώρες του Συμφώνου της Βαρσοβίας, όπως η Ανατολική Γερμανία και η Τσεχοσλοβακία. Οι Δυτικογερμανοί γρήγορα αναβαθμίστηκαν σε συμμάχους, και τόσο οι ΗΠΑ όσο και οι Δυτικογερμανοί επιδίωκαν μεγάλη αμερικανική παρουσία ως ανάχωμα στη σοβιετική απειλή. Στα μέσα της δεκαετίας του ’80 ο αριθμός των Αμερικανών στρατιωτών στη Γερμανία ξεπερνούσε τις 250.000.
Ακόμη και μετά την κατάρρευση του σοβιετικού μπλοκ, οι γερμανικές βάσεις συνέχισαν να υποστηρίζουν επιχειρήσεις των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή και την Αφρική. Ωστόσο, ο μόνιμος αριθμός Αμερικανών που σταθμεύουν σε αυτές έχει μειωθεί σταδιακά.
Οικονομική σημασία για την επαρχία
Οι αμερικανικές εγκαταστάσεις αποτελούν σημαντικό παράγοντα οικονομικής δραστηριότητας, ιδίως σε απομακρυσμένες περιοχές της γερμανικής επαρχίας όπου οι επιλογές απασχόλησης είναι περιορισμένες. Σε αρκετές περιπτώσεις ο αμερικανικός στρατός είναι ο μεγαλύτερος επενδυτής και εργοδότης της περιοχής.
Μόνο η Στρατιωτική Κοινότητα του Καϊζερσλάουτερν εκτιμάται ότι συνεισφέρει πάνω από 3,5 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως στην τοπική οικονομία. Περισσότεροι από 10.000 Γερμανοί απασχολούνται άμεσα από τις αμερικανικές δυνάμεις, και αν προστεθούν οι προμηθευτές, ο κατασκευαστικός κλάδος και οι υπηρεσίες, υπολογίζεται ότι πάνω από 70.000 θέσεις εργασίας στη Γερμανία εξαρτώνται από την παρουσία των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Επιμέλεια: Γιάννης Παπαδημητρίου
Deutsche Welle
