Το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ ανακοίνωσε την Παρασκευή μια σειρά μέτρων που στοχεύουν στην ευκολότερη εφαρμογή της θανατικής ποινής σε ομοσπονδιακές υποθέσεις, επεκτείνοντας μεταξύ άλλων τις επιτρεπόμενες μεθόδους εκτέλεσης πέρα από τη θανατηφόρα ένεση.
Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο την 20η Ιανουαρίου του 2025, ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε διάταγμα με το οποίο έδωσε εντολή να επανέλθει συστηματικά η θανατική ποινή για τα σοβαρότερα εγκλήματα, συμπεριλαμβανομένων των δολοφονιών αστυνομικών ή εγκλημάτων που διαπράττουν αλλοδαποί χωρίς νόμιμα έγγραφα.
Πού γίνεται ο κύριος όγκος των εκτελέσεων
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τις περισσότερες εκτελέσεις αναλαμβάνουν οι πολιτείες και όχι οι ομοσπονδιακοί θεσμοί.
Οι τελευταίες ομοσπονδιακές εκτελέσεις είχαν πραγματοποιηθεί στο τέλος της πρώτης θητείας του Ρεπουμπλικανού προέδρου: μετά από διακοπή 17 ετών, 13 θανατοποινίτες εκτελέστηκαν μεταξύ της 14ης Ιουλίου του 2020 και της 16ης Ιανουαρίου του 2021, τέσσερις ημέρες πριν από την ορκωμοσία του διαδόχου Τζο Μπάιντεν.
Δήλωση του υπουργείου Δικαιοσύνης
Σε δελτίο Τύπου την Παρασκευή, το υπουργείο Δικαιοσύνης ανέφερε ότι «αναλαμβάνει εκ νέου το ιερό καθήκον του να ζητά, να λαμβάνει και να εφαρμόζει τις νόμιμες καταδίκες στη θανατική ποινή».
«Υπό τη διεύθυνση του προέδρου Τραμπ, το υπουργείο Δικαιοσύνης εφαρμόζει εκ νέου τον νόμο και στέκεται στο πλευρό των θυμάτων», τόνισε ο αναπληρωτής υπουργός Δικαιοσύνης Τοντ Μπλανς στην ανακοίνωση, ασκώντας παράλληλα κριτική στον απολογισμό της διοίκησης Τζο Μπάιντεν στο θέμα.
Παράλληλα, σε έκθεση που δόθηκε ταυτόχρονα στη δημοσιότητα, το υπουργείο αναλύει λεπτομερώς τα μέτρα που σκοπεύει να λάβει προς αυτήν την κατεύθυνση, ανάμεσα στα οποία περιλαμβάνεται και η διεύρυνση των τρόπων εκτέλεσης σε ομοσπονδιακό επίπεδο.
Νέες μέθοδοι στο τραπέζι
Στην έκθεση αναφέρονται ως πιθανές επιλογές τα εκτελεστικά αποσπάσματα (firing squad), η ηλεκτροπληξία και η ασφυξία με αέριο — μέθοδοι που ήδη εφαρμόζονται σε ορισμένες πολιτείες, ενώ η θανατηφόρα ένεση παραμένει η πλέον συνήθης πρακτική.
Η κυβέρνηση Μπάιντεν είχε προηγουμένως θεσπίσει μορατόριουμ στις ομοσπονδιακές εκτελέσεις, το οποίο ανέστειλε ο Τραμπ με την επιστροφή του στην εξουσία.
Μορατόριουμ και μετατροπές πριν από την αλλαγή ηγεσίας
Στα τέλη της θητείας του, τον Δεκέμβριο του 2024, ο Τζο Μπάιντεν είχε μετατρέψει τη θανατική ποινή για 37 από τους συνολικά 40 καταδικασθέντες σε ομοσπονδιακή φυλακή, απόφαση που είχαν ζητήσει υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων φοβούμενοι ένα κύμα εκτελέσεων υπό τον Τραμπ.
Από αυτή την επιείκεια εξαιρέθηκαν τρεις καταδικασθέντες σε θάνατο.
Οι εξαιρέσεις που έμειναν στη θανατική ποινή
Πρόκειται για τον Τζοχάρ Τσαρνάεφ, έναν από τους βομβιστές στον μαραθώνιο της Βοστώνης την 15η Απριλίου του 2013, τον Ντίλαν Ρουφ, υπέρμαχο της ανωτερότητας της λευκής φυλής που δολοφόνησε εννέα Αφροαμερικανούς σε έναν ναό το 2015, και τον Ρόμπερτ Μπάουερς, δράστη μιας επίθεσης σε μια συναγωγή το 2018 με 11 νεκρούς — την πλέον πολύνεκρη επίθεση εναντίον Εβραίων στην ιστορία των ΗΠΑ.
Πηγές: ΑΜΠΕ, AFP, Reuters
