Ένα γιγαντιαίο τσουνάμι, με ύψος που ξεπερνούσε κατά μιάμιση φορά τον Πύργο του Άιφελ, έπληξε δημοφιλή τουρισική περιοχή στην Αλάσκα, σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική μελέτη. Το κύμα έφθασε τα 481 μέτρα και προσέκρουσε στα τοιχώματα του φιόρδ Tracy Arm τον Αύγουστο του 2025.

Η καταγραφή αυτή το κατατάσσει ως το δεύτερο μεγαλύτερο τσουνάμι που έχει καταγραφεί ποτέ, πίσω μόνο από το ιστορικό περιστατικό του 1958 στον κόλπο Lituya, όπου το κύμα είχε τότε φτάσει τα 524 μέτρα.

Άμεσες μαρτυρίες και περιορισμένες συνέπειες σε ανθρώπους

Το Tracy Arm αποτελεί συχνή στάση για κρουαζιερόπλοια και δέχεται μεγάλο αριθμό επισκεπτών. Παρότι το συμβάν ήταν εξαιρετικά ισχυρό, δεν αναφέρθηκαν θύματα, καθώς το τσουνάμι εκδηλώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες. Υπήρξαν όμως αυτόπτες μάρτυρες που παρακολούθησαν το σπάνιο φαινόμενο.

Μια ομάδα καγιάκερ που είχε κατασκηνώσει σε χαμηλότερο σημείο του φιόρδ ανέφερε ότι ξύπνησε περίπου στις 5:45 και είδε το νερό να περνά δίπλα από τις σκηνές, παρασύροντας ένα καγιάκ και τμήματα του εξοπλισμού τους.

Ανασύνθεση του φαινομένου από τους επιστήμονες

Για να αναπαραστήσουν με ακρίβεια το γεγονός, οι ερευνητές συνδύασαν τις καταθέσεις των αυτοπτών με αριθμητικές προσομοιώσεις, δορυφορικά δεδομένα και καταγραφές σεισμογράφων. Αυτή η πολυμερής προσέγγιση επέτρεψε να προσδιοριστούν οι μηχανισμοί που οδήγησαν στην εκδήλωση του τεράστιου κύματος.

Οι επιστήμονες κατέληξαν ότι ο παγετώνας που λειτουργούσε ως φυσικό στηρίγμα της πλαγιάς υποχώρησε με μεγάλη ταχύτητα — περίπου 500 μέτρα μέσα σε λίγες εβδομάδες. Όταν τελικά τμήμα του βουνού κατέρρευσε και έπεσε στη θάλασσα, προκλήθηκε η δημιουργία του γιγάντιου τσουνάμι.

Απογύμνωση πλαγιών και εκτίμηση του κύματος

Η ορμή του κύματος ήταν τόσο μεγάλη που απογύμνωσε τις πλαγιές του φιόρδ από δέντρα και βλάστηση. Αυτό το χαρακτηριστικό βοήθησε τους ερευνητές να εκτιμήσουν ότι το ύψος του τσουνάμι έφτασε τα 481 μέτρα σε μήκος μεγαλύτερο του ενός χιλιομέτρου.

«Συνήθως, τέτοιου μεγέθους κατολισθήσεις παρουσιάζουν προειδοποιητικά σημάδια εβδομάδες, μήνες ή ακόμη και χρόνια νωρίτερα, καθώς η πλαγιά μετακινείται σταδιακά προς τα κάτω. Η διαδικασία κορυφώνεται με την καταστροφική κατάρρευση», ανέφερε ο Dan Shugar, επικεφαλής της μελέτης, προσθέτοντας ότι στην προκειμένη περίπτωση αυτό δεν συνέβη.

Κλιματική αλλαγή και ανάγκη για προστασία

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η κατολίσθηση συνδέεται έμμεσα με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Ο συντάκτης της μελέτης, Στίβεν Χικς, τόνισε ότι τα φιόρδ είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στις αλλαγές που προκαλεί η υπερθέρμανση του πλανήτη, γεγονός που μπορεί να τα καταστήσει επικίνδυνα.

Δεδομένης της μεγάλης τουριστικής κίνησης της περιοχής, οι επιστήμονες ζητούν την άμεση εφαρμογή μέτρων προστασίας, λεπτομερή χαρτογράφηση των επικίνδυνων σημείων και ενίσχυση των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης.