Η κωμωδία του Αριστοφάνη παρουσιάζεται ως μια γιορτή ενός αγροτικού κόσμου που χάθηκε· ένα ειρωνικό, ακατανίκητο επιχείρημα, ένα λαϊκό πανηγύρι που ανάγει σε υλικό του ακόμη και τους ίδιους τους καπνούς του πολέμου — έναν αναμμένο μπερντέ μέσα στη φρίκη.
Στην παράσταση που ανεβαίνει φέτος στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, ο Νίκος Καραθάνος, ο Φοίβος Δεληβοριάς και ο Άγγελος Τριανταφύλλου εμφανίζονται ως οι κύριοι συνένοχοι μιας νέας ανάγνωσης: μιας διασκευής και μιας απάντησης στην τρέλα με την τρέλα.
Η προσέγγιση του έργου
Η πρωτότυπη κωμωδία πρωτοπαίχτηκε στα Μεγάλα Διονύσια το 421 π.Χ. και κέρδισε το δεύτερο βραβείο. Το έργο γράφτηκε σε μια κρίσιμη στιγμή, λίγο πριν την περίφημη Νικίειο ειρήνη, ως αντίδραση στην ελπίδα για παύση των εχθροπραξιών που ανέτειλε μετά τον θάνατο των φιλοπόλεμων στρατηγών — του Αθηναίου Κίμωνα και του Σπαρτιάτη Βρασίδα — στη μάχη της Αμφίπολης.
Η κωμωδία αντανακλά την κοινωνική κόπωση από τον Πελοποννησιακό Πόλεμο και, με τη λυρική ευφράδεια και τον σαρκασμό του Αριστοφάνη, καταπιάνεται με την παράλογη εμμονή στον πόλεμο και τις καταστροφικές συνέπειές του στην καθημερινότητα, την εργασία και την ευτυχία των ανθρώπων.
Θέματα και σημερινή ακτινοβολία
Ο Αριστοφάνης αντιπαραθέτει τη βία και το κέρδος των πολεμοκάπηλων με τη γονιμότητα, τον έρωτα και τη συλλογική ευημερία που φέρνει η ειρήνη. Παρά την εμφανή ουτοπία της λύσης, το έργο δεν είναι αφελές· αναγνωρίζει τις αντιστάσεις, τα συμφέροντα και την κοινωνική αδράνεια που μπλοκάρουν την αποκατάσταση της ειρήνης.
Η Ειρήνη κατέχει κεντρική θέση στο έργο του Αριστοφάνη ως η πιο συμφιλιωτική και αισιόδοξη από τις πολιτικές του κωμωδίες. Παρά τη στενή σύνδεσή της με το ιστορικό πλαίσιο, παραμένει διαχρονική επειδή φωτίζει έναν μηχανισμό που επαναλαμβάνεται: πολέμους που παρατείνονται εις βάρος των πολλών και προς όφελος λίγων.
Στίχοι στην Επίδαυρο
Ποιος θα ζει το καλοκαίρι
Και ποιος αύριο;
Ούτε ο χρόνος δεν το ξέρει
Πόσο μάλλον το αστέρι
Το Επιδαύριο
Πέφτουνε ξανά τα Έθνη
Στα πατώματα
Τη γλυκειά πενιά μου άκου
Απ’ την άκρη αυτού του λάκκου
Με τα πτώματα
Πες μια ευχή για την Ειρήνη
Μις Υφήλιος
Γιατί ο κάθε πόλεμός μου
Είμ’ εγώ κι ο εαυτός μου
Ειν’ Εμφύλιος
Ταυτότητα παράστασης
Διασκευή-Πρωτότυπο Κείμενο-Τραγούδια: Φοίβος Δεληβοριάς
Σκηνοθεσία-Σύλληψη: Νίκος Καραθάνος
Συνεργασία στη Σκηνοθεσία: Άγγελος Τριανταφύλλου
Συνεργάτις δραματουργός: Έρι Κύργια
Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη — Κοστούμια: Άγγελος Μέντης
Μουσική: Φοίβος Δεληβοριάς – Άγγελος Τριανταφύλλου — Φωτισμοί: Ελίζα Αλεξανδροπούλου
Κίνηση: Αμάλια Μπένετ — Σύμβουλος επί του αρχαίου κειμένου: Γιάννης Αστερής
Βοηθοί σκηνοθέτη: Δημήτρης και Ορέστης Σταυρόπουλος — Διεύθυνση παραγωγής: Έφη Πανουργιά
Επικοινωνία – Γραφείο Τύπου: Μαρία Τσολάκη — Social Media – Διαφήμιση: Renegade Media, Βασίλης Ζαρκαδούλας
Φωτογραφίες: Ελίνα Γιουνανλή — Παραγωγή: Τεχνηχώρος Θεατρικές Παραγωγές
Παραγωγή και διανομή
Διανομή: Γαλήνη Χατζηπασχάλη, Θανάσης Αλευράς, Πάνος Παπαδόπουλος, Εμιλυ Κολιανδρή, Ιωάννα Μαυρέα, Βάσω Καβαλιεράτου, Φοίβος Δεληβοριάς, Νίκος Καραθάνος, Άγγελος Τριανταφύλλου
Μαζί τους οι: Κωνσταντίνος Κοντογεωργόπουλος, Σπύρος Μπόσγας, Κωνσταντίνος Ζωγράφος, Άλκης Μπακογιάννης, Γιλμάζ Χουσμέν, Γιάννης Σαμψαλάκης, Βασίλης Παπαδόπουλος, Αντώνης Χρήστου
Μουσικοί επί σκηνής: Ανδρέας Πολυζωγόπουλος, Θοδωρής Ρέλλος, Γιόελ Σότο, Γιάννης Αγγελόπουλος / Γιαν Βαν
– Σε συμπαραγωγή με το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου.
– Το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου επιχορηγείται από το Υπουργείο Πολιτισμού.
Διαβάστε επίσης: Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου 2026: Τι θα δούμε το καλοκαίρι στο Αρχαίο Θέατρο στην Επίδαυρο
