Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης εγκαινίασε το νέο Μουσείο «Θεσσαλονικέων Μητρόπολις», το οποίο συγκεντρώνει και εκθέτει τα μοναδικά αρχαιολογικά ευρήματα που αποκαλύφθηκαν κατά την κατασκευή του Μετρό της πόλης, παρουσία της Υπουργού Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.
Η ονομασία και το χαιρετιστήριο
Στην ομιλία της η Υπουργός Πολιτισμού καλωσόρισε με ιδιαίτερη χαρά και υπερηφάνεια το κοινό στα εγκαίνια του Μουσείου «Θεσσαλονικέων Μητρόπολις», εξηγώντας ότι το όνομα προέρχεται από επιγραφή του 3ου αι. μ.Χ. που εντοπίστηκε στις ανασκαφές του σταθμού Βενιζέλου.
Η Υπουργός υπενθύμισε ότι πρόκειται για το 29ο μουσείο που παρέδωσε το Υπουργείο Πολιτισμού από το 2019 και χαρακτήρισε τα σημερινά εγκαίνια ως την εκπλήρωση μιας μεγάλης δέσμευσης προς τους κατοίκους της Δυτικής Θεσσαλονίκης.
Πολιτισμός και ανάπτυξη
Η κ. Μενδώνη τόνισε ότι το εγχείρημα αποτέλεσε αποτέλεσμα ενός μεγάλου συνδυασμού οράματος, επιστημονικής γνώσης, τεχνικής αρτιότητας και πολύωρης εργασίας, και υπενθύμισε ότι για την παρούσα κυβέρνηση ο Πολιτισμός δεν είναι στατική έννοια αλλά στρατηγικός αναπτυξιακός πόρος.
Σύμφωνα με την Υπουργό, η συνολική επένδυση τα τελευταία έξι χρόνια για έργα Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη και την Κεντρική Μακεδονία ξεπερνά τα 200 εκατομμύρια ευρώ, με στόχο να καταστήσει την πόλη πιο ελκυστική και ανταγωνιστική στον διεθνή τουριστικό χάρτη.
Μετρό και πολιτιστική συνύπαρξη
Η ομιλία επισήμανε τον καθοριστικό ρόλο του Μετρό ως μοχλού πολυεπίπεδης ανάπτυξης και σύμβολο μετάβασης της Θεσσαλονίκης σε μια σύγχρονη, βιώσιμη πόλη. Η κ. Μενδώνη υπογράμμισε ότι το έργο ξεπέρασε τεχνικές δυσκολίες, ιδεοληψίες και πολιτικές σκοπιμότητες, χάρη στη σαφή πολιτική βούληση της κυβέρνησης, που επέτρεψε τον δημιουργικό συντονισμό μεταξύ τεχνικών εργασιών και αρχαιολογίας.
Η παρουσία των αρχαιοτήτων, συμπλήρωσε, όχι μόνο δεν αποτέλεσε εμπόδιο αλλά ―αντίθετα― πλεονέκτημα για μια σύγχρονη πόλη.
Ανασκαφές και ευρήματα
Η Υπουργός επεσήμανε ότι η Θεσσαλονίκη «ανακτά το ιστορικό της παλίμψηστο», αποκαλύπτοντας τη διαχρονική της ταυτότητα από την ίδρυσή της το 316 π.Χ. έως τις αρχές του 20ού αιώνα.
Πέρα από τα εκτενή οικοδομικά κατάλοιπα, ο αριθμός των κινητών ευρημάτων ήταν συγκλονιστικός: περισσότερα από 300.000 αντικείμενα ―νομίσματα, κοσμήματα, ψηφιδωτά, τοιχογραφίες, εργαλεία και χρηστικά είδη― που φωτίζουν την καθημερινή ζωή, την οικονομία, την τέχνη και την πνευματική δραστηριότητα της πόλης.
Παρουσίαση και στόχοι του μουσείου
Η Υπουργός τόνισε ότι πρόκληση ήταν όχι μόνο η διάσωση αλλά και η παρουσίαση του πλούτου με τρόπο που να κάνει περήφανο τον Θεσσαλονικέα, να μιλά στον επισκέπτη και να δημιουργεί εμπειρία γνώσης και συγκίνησης.
Το Μουσείο εγκαθίσταται στο κτίριο Στρατωνισμού Α3, που ιδρύθηκε από την οθωμανική διοίκηση στα τέλη του 19ου αιώνα και χαρακτηρισθηκε το 2003 μνημείο της νεότερης αρχιτεκτονικής μας κληρονομιάς ως σπάνιο δείγμα στρατιωτικής αρχιτεκτονικής.
Αποκατάσταση και χρηματοδότηση
Η αποκατάσταση και μετατροπή του κτηρίου σε μουσείο αποτέλεσε σύνθετο έργο προϋπολογισμού 12.000.000 ευρώ, που ξεκίνησε να υλοποιείται το Σεπτέμβριο του 2023 με πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Το μουσειολογικό και μουσειογραφικό σχέδιο, καθώς και η υλοποίηση της έκθεσης, εκπονήθηκαν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης και διαπραγματεύονται δυναμικά την ιστορική διαχρονία της πόλης.
Στρατηγικό σχέδιο και γειτονικά μουσεία
Η δημιουργία του Μουσείου εντάσσεται στο ευρύτερο Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπλασης του πρώην Στρατοπέδου Παύλου Μελά και στην αξιοποίησή του ως Μητροπολιτικού Πάρκου — έναν υπερτοπικό πόλο πρασίνου και πολιτισμού με ισχυρό αναπτυξιακό πρόσημο και κοινωνική διάσταση για τη Δυτική Θεσσαλονίκη.
Το «Θεσσαλονικέων Μητρόπολις» θα συστήσει, μαζί με τα υπό υλοποίηση παρακείμενα μουσεία ―το Μουσείο του Προσφυγικού Ελληνισμού από το Υπουργείο Πολιτισμού και το Μουσείο της Εθνικής Αντίστασης από τον οικείο Δήμο― ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα πολιτισμού, ιστορικής μνήμης, εκπαίδευσης και αναψυχής που θα συμβάλει στην τοπική οικονομία και στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής.
Ευχαριστίες και κλείσιμο
Απευθυνόμενη στον Πρωθυπουργό, η Υπουργός χαρακτήρισε το έργο μέρος συνεκτικής πολιτικής που αναγνωρίζει τον Πολιτισμό ως πυλώνα ανάπτυξης και υπογράμμισε ότι η πόλη αποκτά νέα δυναμική συνδέοντας παρελθόν και μέλλον.
Η κ. Μενδώνη ευχαρίστησε ειδικά τη Γενική Διευθύντρια Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς Ολυμπία Βικάτου για τον συντονισμό της έκθεσης και επαίνεσε το προσωπικό της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων Κεντρικής Μακεδονίας και της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πόλεως Θεσσαλονίκης, σημειώνοντας ότι χωρίς τη δουλειά τους το Μουσείο δεν θα είχε γίνει.
Ευχαρίστησε επίσης τα στελέχη του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων, υπό τις αρμοδιότητες του οποίου λειτουργούν το πωλητήριο, το αναψυκτήριο και ο χώρος παιδικής απασχόλησης — για πρώτη φορά δημιουργήθηκε τέτοιος χώρος σε δημόσιο μουσείο.
Ξεχωριστή αναφορά έκανε στον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κκ. Βαρνάβα, τον οποίο ευχαρίστησε για τη συνοδεία του όταν πριν από 16 χρόνια επισκέφθηκαν μαζί το ερειπωμένο τότε στρατόπεδο.
Κλείνοντας, η Υπουργός εξέφρασε τις ευχαριστίες της προς τον Πρωθυπουργό για την εμπιστοσύνη και τη στήριξή του, υπογραμμίζοντας ότι το Μουσείο «Θεσσαλονικέων Μητρόπολις» επιτρέπει στη Θεσσαλονίκη να υπερηφανεύεται για ένα ακόμη έργο Πολιτισμού και αποδεικνύει ότι ο σεβασμός στο παρελθόν ενισχύει ένα δυναμικό παρόν και ένα αναπτυξιακό μέλλον για την πόλη και τους κατοίκους της.

