Νέο πλήγμα στην κατασκευή της γραμμής 4 του Μετρό προκαλεί το μπλοκάρισμα της ΤΕΠΕΜ από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, φέρνοντας εκ νέου αβεβαιότητα για την πορεία του έργου και ειδικά για τον σταθμό ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ. Η απόρριψη της νέας μελέτης σημαίνει ότι η Ελληνικό Μετρό θα πρέπει να καταθέσει νέα πρόταση ώστε αυτή να περάσει από τον ελεγκτικό μηχανισμό και να συνεχιστεί η κατασκευή.
Η εξέλιξη αυτή επέρχεται ακριβώς 5 χρόνια μετά την υπογραφή της σύμβασης του έργου και ανοίγει τον κίνδυνο πρόσθετων καθυστερήσεων στο συνολικό χρονοδιάγραμμα. Η νέα κατάσταση επιτείνει τον προβληματισμό για το αν η τρέχουσα προθεσμία και οι εγκρίσεις θα επιτρέψουν την ομαλή πρόοδο του έργου.
Ο ρόλος του ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ
Κεντρικός κόμβος της γραμμής
Ο σταθμός ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ θεωρείται ο πιο κρίσιμος της νέας γραμμής 4 καθώς είναι ο βασικός κόμβος που συνδέει τις γραμμές 3 και 4, αποσυμφορώντας τον σταθμό ΣΥΝΤΑΓΜΑ. Κάθε καθυστέρηση στην έναρξη των εργασιών σε αυτόν τον σταθμό επηρεάζει άμεσα τον συνολικό προγραμματισμό ολοκλήρωσης της γραμμής και την λειτουργικότητα του δικτύου.
Μαζί με τον σταθμό ΑΚΑΔΗΜΙΑ — του οποίου η κατασκευή προχωρά χωρίς εμπόδια — ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ διαμορφώνει ένα κύκλωμα μετακινήσεων στο κέντρο της Αθήνας που θα αλλάξει τη ροή επιβατών στην πρωτεύουσα.
Επιπτώσεις στο χρονοδιάγραμμα
Κίνδυνος νέων καθυστερήσεων
Μία πρώτη ανησυχία είναι ότι αυτή η νέα καθυστέρηση μπορεί να μετακυλιστεί στον συνολικό χρόνο παράδοσης του έργου. Ως προς αυτό, έχει δοθεί πρόσφατα τριετή παράταση που μετατοπίζει την προθεσμία προς τα τέλη του 2032, γεγονός που ενδεχομένως —με επιφύλαξη— να απορροφήσει μέρος του προβλήματος αφού απομένουν περίπου 6 χρόνια μέχρι τη λήξη της νέας προθεσμίας.
Ωστόσο η εμπειρία από τον σταθμό ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ στο Μετρό Θεσσαλονίκης δείχνει πόσο επιβαρυντικές μπορεί να γίνουν τέτοιες εκκρεμότητες, και εν προκειμένω η σχετική εμπειρία θα πρέπει να λειτουργήσει ως κίνητρο για την εξεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης ώστε να προχωρήσει η κατασκευή.
Στάδιο σηράγγων και σταθμών
Πρόοδος σηράγγων και σταθμών
Το σχήμα κατασκευής ΑΒΑΞ-GHELLA-ALSTOM έχει ολοκληρώσει σημαντικό τμήμα των σηράγγων της γραμμής 4. Ένας μετροπόντικας ολοκλήρωσε τις εργασίες τον περασμένο Φεβρουάριο και ο δεύτερος αναμένεται να ολοκληρώσει μέσα σε λίγους μήνες.
Στο πεδίο των σταθμών τα προβλήματα έχουν συγκεντρωθεί πλέον στους σταθμούς ΕΞΑΡΧΕΙΑ — με τις γνωστές αντιδράσεις — στο ΓΟΥΔΙ λόγω του κεντρικού αγωγού και στον ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟ, όπου η μη έγκριση της μελέτης προκαλεί το νέο εμπόδιο.
Η χρηματοδότηση και τα τεχνικά χαρακτηριστικά
Το μέγεθος του έργου
Η “πορτοκαλί” γραμμή 4 είναι σήμερα το μεγαλύτερο αμιγώς δημόσιο έργο της χώρας, με προϋπολογισμό που αγγίζει με τον ΦΠΑ τα 1,8 δισ. ευρώ. Η χρηματοδότηση ξεκίνησε από το ΕΣΠΑ 2014-2020 και συνεχίζεται από το ΕΣΠΑ 2021-2027.
Η Ελληνικό Μετρό θεωρεί το έργο κομβικό, καθώς η ολοκλήρωσή του — που αρχικά είχε στόχο τα τέλη του 2029 — μετατοπίζεται και απαιτεί αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα που θα καθορίσει νέα ορόσημα για την παράδοση.
Λειτουργικά δεδομένα
Δυνατότητα επιβατικής εξυπηρέτησης
Η γραμμή θα λειτουργεί σύμφωνα με τα πρότυπα του Μετρό Θεσσαλονίκης, με αυτόματο σύστημα λειτουργίας, θύρες στους σταθμούς και τρένα χωρίς οδηγούς. Σύμφωνα με τις μελέτες θα μπορεί να εξυπηρετεί καθημερινά μέχρι και 340.000 επιβάτες και να έχει δυνατότητα δρομολογίων ανά 90 δευτερόλεπτα στις ώρες αιχμής.
Με την πλήρη λειτουργία της η γραμμή 4 αναμένεται να μειώσει σημαντικά το κυκλοφοριακό πρόβλημα στην πρωτεύουσα, καθώς οι περισσότεροι σταθμοί βρίσκονται εντός των ορίων του Δήμου Αθηναίων — συνολικά 7 σταθμοί — ενώ οι υπόλοιποι τοποθετούνται σε πυκνοκατοικημένες περιοχές όπως ο Ζωγράφου.
Παρά την πρόοδο στις σήραγγες, η μη έγκριση της μελέτης για τον σταθμό ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟ από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επαναφέρει σοβαρά ερωτήματα για την ταχύτητα και την ομαλότητα υλοποίησης του έργου, και απαιτείται γρήγορη συνεννόηση μεταξύ φορέων ώστε να αποφευχθούν επιπλέον καθυστερήσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτός ο νέος χρονικός “αέρας” — η τριετής παράταση — μπορεί υπό προϋποθέσεις να απορροφήσει κάποιες καθυστερήσεις, αλλά η εμπειρία δείχνει πως η εκκρεμότητα κρίσιμων σταθμών λειτουργεί συσσωρευτικά και οδηγεί σε μεταγενέστερες παρατάσεις αν δεν βρεθούν συμφωνίες άμεσα.
