τιμές LNG: Του Javier Blas. Η ένταση στον Κόλπο σπρώχνει τον κλάδο σε αναπροσαρμογές που μπορούν να φέρουν υπερπροσφορά.
Παρά το μπλοκάρισμα των Στενών του Ορμούζ και το γεγονός ότι η μεγαλύτερη μονάδα παραγωγής LNG είναι εκτός λειτουργίας, η προοπτική ενός μακροχρόνιου πλεονάσματος γίνεται όλο και πιο ορατή. Το Κατάρ προειδοποιεί ότι η επισκευή θα χρειαστεί τουλάχιστον τρία χρόνια, και οι αγορές στην Ευρώπη και την Ασία παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.
Οι τιμές του LNG καθορίζουν το κόστος θέρμανσης, ηλεκτροπαραγωγής και βιομηχανικής πρώτης ύλης, επηρεάζοντας άμεσα τον πληθωρισμό στις μεγαλύτερες οικονομίες. Αν δεν καταρρεύσουν οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης και τα Στενά παραμείνουν κλειστά μετά τον Ιούλιο, οι τιμές πιθανόν να υποχωρήσουν και να διατηρηθούν σε χαμηλά επίπεδα για μεγάλο διάστημα.
Η ιδιαιτερότητα του LNG
Η έννοια της υγροποίησης εξηγεί πολλά: μόλις το αέριο ψυχθεί στους -160 βαθμούς Κελσίου, μετατρέπεται σε υγρό και μπορεί να φορτωθεί σε δεξαμενόπλοια, όπως συμβαίνει με το πετρέλαιο. Αυτή η δυνατότητα απελευθερώνει την αγορά από τους περιορισμούς των αγωγών.
Η κατασκευή μονάδων LNG απαιτεί τεράστιες αρχικές επενδύσεις, με κάποιες εγκαταστάσεις να κοστίζουν μεταξύ 20 και 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Έτσι, οι νέες επενδύσεις εγκρίνονται μόνο αφού εξασφαλιστούν πελάτες και χρηματοδότηση.
Το κλείσιμο του Ορμούζ απέκοψε περίπου 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG, αφήνοντας σε ορισμένες ασιατικές χώρες σημαντικό έλλειμμα. Οι πληγείσες χώρες, όπως η Ινδία, το Μπαγκλαντές και το Πακιστάν, δεν θα ξεχάσουν αυτή την εμπειρία.
Η αντίδραση των αγοραστών
Η αντίδραση των εισαγωγέων θα διαμορφώσει την επόμενη δεκαετία: η ανάγκη διαφοροποίησης από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θα οδηγήσει σε χρηματοδοτήσεις νέων έργων εκτός του Περσικού Κόλπου.
Πολλές επενδύσεις που πριν από λίγες μήνες θεωρούνταν αμφίβολες θα υποστηριχθούν τώρα από ασιατικούς αγοραστές. Όπως συνοψίζει η νέα πραγματικότητα: “ό,τι βρίσκεται εκτός Ορμούζ, χτίζεται”, με την κρίση να πυροδοτεί ένα κύμα κατασκευών εκτός της περιοχής.
Από την αλλαγή της χιλιετίας, η αγορά LNG απορρόφησε μεγάλα κύματα προσφοράς μέσα σε δύο έως τρία χρόνια. Η Κίνα και η Ευρώπη έχουν ιστορικά απορροφήσει μεγάλα ποσοστά των νέων προμηθειών.
Το τρίτο κύμα προσφοράς
Πριν τον τρέχοντα πόλεμο, η αγορά βρισκόταν μπροστά σε ένα τρίτο κύμα που αναμενόταν μεταξύ 2026 και 2030, με κίνδυνο υπερπροσφοράς. Αυτό το κύμα πιθανότατα θα καθυστερήσει περίπου ένα χρόνο, αλλά αναμένεται τελικά μεγαλύτερο και μακρύτερο.
Μέρος της νέας δυναμικότητας θα προέλθει από χρηματοδοτήσεις έργων στη Βόρεια Αμερική, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική, ενώ το Κατάρ θα επιδιώξει να αυξήσει την παραγωγή του, αξιοποιώντας το χαμηλό κόστος του.
Πέρυσι ο κλάδος έδωσε το πράσινο φως για νέα δυναμικότητα 100 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων, νούμερο ρεκόρ σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΔΟΕ.
Τα αποθέματα και η ζήτηση
Το 2025 η παγκόσμια παραγωγή πλησίασε τα 600 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα. Αν υλοποιηθούν όλα τα έργα σε λίστα αναμονής, η προσφορά θα μπορούσε να υπερδιπλασιαστεί.
Το ερώτημα είναι αν θα υπάρξει ζήτηση στο προπολεμικό επίπεδο τιμών. Πιθανότατα όχι, εκτός αν οι τιμές μειωθούν σημαντικά για να κινητοποιήσουν μεγαλύτερη κατανάλωση.
Οι αγοραστές έχουν πλέον εναλλακτικές: φθηνά φωτοβολταϊκά, αποθήκευση με μπαταρίες και, ενδεχομένως, άνθρακας για ασφαλή εφοδιασμό σε κρίσιμες βιομηχανίες.
Μια κύκλος των εμπορευμάτων
Η ιστορία είναι κλασική: οι υψηλές τιμές σήμερα δημιουργούν τις συνθήκες για χαμηλότερες τιμές αύριο. Σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, οι τιμές μπορεί να παραμείνουν αυξημένες καθώς οι εισαγωγείς αναπληρώνουν αποθέματα για τον χειμώνα 2026-2027, αλλά μια “buyer’s market” φαίνεται προ των πυλών.
Φανταστείτε, δε, να τερματιζόταν και ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας: ακόμη μεγαλύτερη ροή αερίου στην αγορά θα επιτάχυνε τη μετάβαση από έλλειψη σε αφθονία.
*Η αγορά LNG αποτελεί υποκατηγορία της πολύ ευρύτερης αγοράς φυσικού αερίου. Ενώ το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ απέκοψε το 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG, απέκοψε μόνο το 3% της ευρύτερης αγοράς φυσικού αερίου, η οποία περιλαμβάνει και την προμήθεια μέσω αγωγών.
