Στοιχεία-«φωτιά» από το πόρισμα των ελεγκτών της ΕΑΔ βλέπουν το φως της δημοσιότητας, αποκαλύπτοντας ένα οικονομικό σκάνδαλο μεγάλων διαστάσεων που αφορά την προμήθεια και εγκατάσταση «έξυπνων» ψηφιακών υδρομέτρων.
Το έργο, που χρηματοδοτείται με ευρωπαϊκούς πόρους μέσω του ΕΣΠΑ, μπαίνει τώρα στο μικροσκόπιο πολλαπλών ερευνών αφού οι ελεγκτές κατέγραψαν υπερκοστολογήσεις που φτάνουν έως και 700%.
Πού στρέφονται οι έρευνες
Επειδή πρόκειται για διασπάθιση κοινοτικών κονδυλίων, την υπόθεση ερευνά, παράλληλα με την ΕΑΔ, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και η Επιτροπή Ανταγωνισμού. Το τελικό κείμενο της έκθεσης έχει ήδη παραδοθεί στη διοικήτρια της ΕΑΔ, Αλεξάνδρας Ρογκάκου.
Η αποκάλυψη ξεκίνησε από μια εμπεριστατωμένη καταγγελία ανώνυμου πληροφοριοδότη, ο οποίος προσκόμισε ένα πολυσέλιδο έγγραφο 28 σελίδων με αναλυτικές περιγραφές για σοβαρές ατασθαλίες σε περισσότερες από 50 προμήθειες ψηφιακών συστημάτων από δήμους και ΔΕΥΑ σε όλη τη χώρα.
Μηχανισμός της απάτης
Στο έγγραφο αναλύεται βήμα προς βήμα η μεθοδολογία της απάτης: προσυνεννοημένες μελέτες που οδήγησαν σε τεχνητή υπερδιαστασιολόγηση των έργων.
Ειδικότερα, δήμοι αγόραζαν πολύ περισσότερα ψηφιακά υδρόμετρα από ό,τι χρειαζόταν το δίκτυό τους, αυξάνοντας εσκεμμένα τον προϋπολογισμό ώστε να ωφεληθούν συγκεκριμένοι προμηθευτές.
Με μέσο κόστος ανά έργο περίπου 9 εκατομμύρια ευρώ και την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης να έχει εγκρίνει συνολικά 55 σχετικές προτάσεις, η συνολική ύποπτη δαπάνη προσεγγίζει τα 500 εκατομμύρια ευρώ.
Αποδεικτικά στοιχεία από e-mails
Τα συμπεράσματα των ελεγκτών ασκούν σφοδρή κριτική στη συμπεριφορά δήμων, ΔΕΥΑ και ιδιωτικών εταιρειών που συμμετείχαν στην υλοποίηση.
Σύμφωνα με κυβερνητικό αξιωματούχο, η ηλεκτρονική αλληλογραφία που κατασχέθηκε και εξετάστηκε δείχνει ότι οι διαγωνισμοί ήταν προσυνεννοημένοι: από τις τιμές μέχρι το ακριβές ύψος των οικονομικών προσφορών και τα «φωτογραφικά» τεχνικά χαρακτηριστικά, ώστε να αποκλείονται άλλοι ανταγωνιστές.
“Παρά τη σοβαρότητα και την πληρότητα του πορίσματος, η δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης και η απόδοση ποινικών ευθυνών στους υπαιτίους παρουσιάζουν σημαντικές καθυστερήσεις”
Δυσχέρειες και ευρωπαϊκή κινητοποίηση
Οι καθυστερήσεις αυτές αποδίδονται στη θεσμική σύνδεση της υπόθεσης με την έρευνα της Επιτροπής Ανταγωνισμού, η οποία προχωρά με ιδιαίτερα αργούς ρυθμούς και, σύμφωνα με εκτιμήσεις, δεν αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του τρέχοντος έτους.
Αντίθετα, άμεσες εξελίξεις αναμένονται από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, που εμφανίζει έντονο ενδιαφέρον για το έργο «Ολοκληρωμένη Διαχείριση Δικτύων Ύδρευσης» λόγω της κοινοτικής χρηματοδότησής του.
Ήδη δύο πρόσωπα με βαθιά γνώση της υπόθεσης έχουν κληθεί και πέρασαν το κατώφλι του ευρωπαϊκού θεσμού για να καταθέσουν ως μάρτυρες και να προσφέρουν κρίσιμα στοιχεία.
