Πρόσφατες μελέτες και διεθνείς εκθέσεις για την οδική συμπεριφορά καταγράφουν ένα εντυπωσιακό στοιχείο: σχεδόν 90% των οδηγών παραδέχεται ότι νιώθει άγχος όταν οδηγεί. Και η βασική αιτία δεν είναι τόσο οι οδικές συνθήκες ή η πυκνότητα της κυκλοφορίας όσο οι ίδιοι οι άλλοι οδηγοί — οι υπερβολικές ταχύτητες, η μη τήρηση αποστάσεων ασφαλείας και η επιθετικότητα που ξεσπά για έναν ασήμαντο λόγο.

Ευρωπαϊκό πρόβλημα, ελληνική ένταση

Το φαινόμενο δεν περιορίζεται σε μία χώρα· σε όλη τη Ευρώπη η αίσθηση επισφάλειας στον δρόμο έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, με την επιθετική οδήγηση να γίνεται σε πολλές περιπτώσεις κανόνας στα αστικά κέντρα. Ωστόσο στην ελληνική καθημερινότητα οι εντάσεις φαίνεται να είναι εντονότερες: πολλοί οδηγοί ομολογούν ότι προσβάλλουν, κορνάρουν χωρίς αιτία ή «κολλάνε» στον προφυλακτήρα του προπορευόμενου όταν θεωρούν ότι αδικήθηκαν.

Υπάρχει και ένα ανησυχητικό ποσοστό που φτάνει στο σημείο να ακινητοποιεί το όχημά του για να διαπληκτιστεί. Αυτό δημιουργεί έναν παράδοξο κύκλο: οι οδηγοί φοβούνται τους άλλους αλλά, ταυτόχρονα, συχνά γίνονται οι ίδιοι οι «άλλοι» για κάποιο τρίτο άτομο.

Η παγίδα του κινητού

Πέρα από την επιθετικότητα, ένα εξίσου σοβαρό πρόβλημα είναι η απόσπαση προσοχής. Η χρήση του κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση — είτε για κλήσεις είτε για μηνύματα — παραμένει από τις πιο διαδεδομένες και ταυτόχρονα πιο επικίνδυνες συνήθειες στον δρόμο. Το παράδοξο είναι ότι η συντριπτική πλειονότητα των οδηγών γνωρίζει τον κίνδυνο και παρ’ όλα αυτά συνεχίζει.

Το ίδιο παρατηρείται και στην περίπτωση της υπερβολικής ταχύτητας: στους ελληνικούς δρόμους, αστικούς και εθνικούς, η τήρηση των ορίων δεν αποτελεί τον κανόνα. Όταν μάλιστα στην εξίσωση προστεθούν η κόπωση ή το αλκοόλ — όπως σημειώνουν διεθνείς εκθέσεις για τη σχέση τους με σοβαρά τροχαία — το αποτέλεσμα είναι αναμενόμενο και επικίνδυνο.

Τεχνολογία που επιτηρεί αλλά δεν επαρκεί

Τα σύγχρονα οχήματα έχουν σημειώσει προόδους στην ενεργητική ασφάλεια: συστήματα ανίχνευσης κόπωσης, αυτόματο φρενάρισμα έκτακτης ανάγκης, lane assist και blind spot monitoring μετατρέπουν το αυτοκίνητο σε έναν είδους συν-οδηγό που επιτηρεί τη συμπεριφορά στο δρόμο.

Κι όμως, όσο εξελιγμένη κι αν είναι η τεχνολογία, δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη στάση του ανθρώπου απέναντι στην οδήγηση. Η ανθρώπινη συμπεριφορά παραμένει ο αδύναμος κρίκος — και ο πιο καθοριστικός παράγοντας για την ασφάλεια.

Περισσότερη κουλτούρα, όχι μόνο κανόνες

Η βασική διαπίστωση από όλα αυτά τα δεδομένα είναι ότι η οδική ασφάλεια δεν εξαντλείται σε υποδομές ή σε αυστηρότερη νομοθεσία. Είναι κυρίως ζήτημα κουλτούρας. Και η κουλτούρα αλλάζει πολύ πιο αργά από ό,τι ένας νόμος ή ένα τεχνολογικό σύστημα· απαιτεί εκπαίδευση, επανεκπαίδευση και, πάνω απ’ όλα, αυτοκριτική.

Γιατί ο πιο επικίνδυνος οδηγός στον δρόμο είναι εκείνος που θεωρεί ότι ο επικίνδυνος είναι πάντα ο άλλος.

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ

Πήρε το νέο του αυτοκίνητο και έφυγε από το ΟΑΚΑ

Πάρτο σήμερα με μισή τιμή και όλα πληρωμένα

Το απόλυτο premium υβριδικό οικογενειακό σε τιμή που δε θα πιστεύεις