Του Γεράσιμου Σεραφειμίδη
Οι κατηγορίες πλοίων που αναδείχθηκαν στους απόλυτους κερδισμένους των ναύλων στο πρώτο τρίμηνο του 2026 αναλύθηκαν από τον Managing Director της Clarkson’s Research, Stephen Gordon, ο οποίος χαρακτήρισε την τρέχουσα χρονιά ως το πιο δυσμενές σενάριο ανάμεσα στις κρίσεις της τελευταίας δεκαετίας — κυρίως εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν και του μπλοκαρίσματος στα Στενά του Ορμούζ.
Κατά τον κ. Gordon, οι πρώτοι μήνες του 2026 σημαδεύτηκαν από γεωπολιτικές εξελίξεις που έθεσαν ξανά στο επίκεντρο την αγορά, δημιουργώντας σοβαρές αναταράξεις και επιπλέον περίπλοκες ροές φορτίων.
Αναταραχές στη Μέση Ανατολή και επιπτώσεις
Οι πρωτοφανείς αναταράξεις στη Μέση Ανατολή — όπως το μπλοκάρισμα στα Στενά του Ορμούζ και οι κίνδυνοι για την ασφάλεια των πλοίων στην ευρύτερη περιοχή — έχουν διαταράξει τις εμπορικές ροές, την αγορά της ναυτιλίας αλλά και τον ενεργειακό κλάδο, ο οποίος εμφάνισε απότομη άνθηση, χωρίς όμως να εκλείπει η αβεβαιότητα.
Οι τάσεις αυτές αποτυπώνονται στον δείκτη ClarkSea, ο οποίος ενισχύθηκε, με τους ναύλους να σημειώνουν αύξηση κατά 40% σε σχέση με τον δεκαετή μέσο όρο και να διαμορφώνονται στα 36.865 δολάρια ανά ημέρα για το προηγούμενο τρίμηνο.
Τάνκερ κυρίαρχα
Τις ισχυρότερες επιδόσεις παρουσίασαν τα τάνκερ: τα μέσα έσοδα κινήθηκαν στα 82.000 δολάρια την ημέρα, ενώ τα VLCC απέδωσαν κατά μέσο όρο 200.000 δολάρια ημερησίως. Εντυπωσιακά υψηλά κατέγραψαν και τα suezmax και τα aframax, φτάνοντας έως τα 300.000 δολάρια.
Στην αγορά spot των LNG, παρά το αδύναμο ξεκίνημα των δύο πρώτων μηνών του 2026, σημειώθηκε έκρηξη τιμών τον Μάρτιο με την εκκίνηση του πολέμου, με τα ναύλα να φτάνουν τα 30.000 δολάρια ημερησίως. Τα LPG ξεπέρασαν υψηλά τριετίας, καθώς η σύγκρουση οδήγησε σε αύξηση των φορτώσεων από τον Κόλπο των ΗΠΑ.
Bulkers και containers
Σε πιο χαμηλά αλλά αυξητικά επίπεδα εμφανίστηκαν τα bulkers, με ναύλους στα 15.000 δολάρια ημερησίως — εξέλιξη που ο επικεφαλής της Clarkson’s απέδωσε στην αυξημένη ζήτηση για βωξίτη, σίδηρο και σιτηρά.
Ο κλάδος των containers παρέμεινε εύρωστος· τα charter κινούνταν σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα και το freight κατέγραψε κέρδη, που ωφελήθηκαν κυρίως από τα αυξημένα κόστη καυσίμων και τις αναταραχές στα logistics. Ωστόσο, όπως σημείωσε ο κ. Gordon, τα επίπεδα παραμένουν χαμηλότερα από τα ρεκόρ της πανδημίας.
Car carriers και νεότευκτα
Στα car carriers προέκυψε σημαντική πτώση κατά 95% για τα πλοία που διέρχονται από το Ορμούζ, ενώ ταυτόχρονα καταγράφηκε έντονη δραστηριότητα στα νεότευκτα και στις αγοραπωλησίες μεταχειρισμένων πλοίων.
Ωστόσο η περίοδος άνθησης, που δημιουργήθηκε από τη στενότητα διαθέσιμων πλοίων — καθώς αρκετά είχαν εγκλωβιστεί στο Ορμούζ — και συνοδεύτηκε από αίσθημα ανησυχίας και αστάθειας, φαίνεται ότι προσεγγίζει το τέλος της.
Πιέσεις στους ναύλους των τάνκερ
Καθώς πολλά πλοία προσανατολίζονται προς τον Ατλαντικό λόγω της μείωσης των εξαγωγών αργού και διυλισμένων προϊόντων από τη Μέση Ανατολή, οι τιμές των ναύλων στα τάνκερ προβλέπεται να υποχωρήσουν — ιδιαίτερα για τα crude έναντι των product tankers. Η BRS Shipbrokers εκτιμά ότι θα υπάρξει απόκλιση μεταξύ των ναύλων των δεξαμενόπλοιων αργού και των clean tankers στη Δύση.
Ως παράδειγμα, τα τάνκερ αργού στον Ατλαντικό έχουν ήδη καταγράψει μείωση των ναύλων κατά 20% έως 30% από τα τέλη του Μαρτίου. Αντίθετα, τα δυτικά clean tankers διατήρησαν τις τιμές ή τις αύξησαν — με τα κέρδη των MR από τον Κόλπο της Ακτής των ΗΠΑ προς τη βορειοδυτική Ευρώπη να κινούνται σε επίπεδα-ρεκόρ.
Παρά ταύτα, η εκτίμηση της BRS Shipbrokers παραμένει πως οι ναύλοι θα συνεχίσουν την καθοδική τους πορεία καθώς ο στόλος των πλοίων χωρίς φορτίο αυξάνεται.
Έκρηξη παραγγελιών — πρωτοκαθεδρία Ελλήνων
Το πρώτο τρίμηνο του 2026 δεν χαρακτηρίζεται μόνο από την εκτόξευση των ναύλων αλλά και από τη ραγδαία αύξηση στις παραγγελίες πλοίων, με πρωτοστασία των Ελλήνων εφοπλιστών.
Σύμφωνα με το εβδομαδιαίο ραπόρτο της Xclusiv Shipbrokers, οι παραγγελίες τάνκερ αυξήθηκαν ετησίως από 79 σε 152, σημειώνοντας αύξηση 92%.
Η μεγαλύτερη άνοδος αφορά τα VLCC και τα ULCC: οι παραγγελίες εικοσαπλασιάστηκαν μέσα σε ένα έτος, από 3 το πρώτο τρίμηνο του 2025 σε 64 για την ίδια περίοδο του 2026. Στη δεύτερη θέση βρίσκονται τα gas carriers με 37 παραγγελίες έναντι 12 (αύξηση 208%).
Στα container, η άνοδος είναι σταθερή στο +10% ετησίως, με συνολικά 159 παραγγελίες. Οι παραγγελίες feeder ανήλθαν σε 63 έναντι 42, ενώ για τα ULCV καταγράφηκε μείωση από 34 σε 20.
Ο ρόλος των Ελλήνων εφοπλιστών αναδεικνύεται περαιτέρω: έχουν παραγγείλει 24 VLCC (έναντι 2 πέρυσι), 23 Suezmax από σύνολο 41 παραγγελιών, καθώς και 26 MR (που είναι οι τριπλάσιες παραγγελίες σε σχέση με το 2025 και οι μισές του α’ τριμήνου του 2026).
Η ίδια τάση εμφανίζεται και στο bulk: παραγγελίες για 6 Capesize —δηλαδή την πλειονότητα των νέων πλοίων— και 6 Newcastlemax, που ξεπερνούν το ένα τρίτο των παραγγελιών. Σημειώνεται ότι για το ίδιο διάστημα του 2025 οι παραγγελίες για τις δύο αυτές κατηγορίες ήταν μηδενικές.
