Ιδιαίτερα δαπανηρός είναι για τα κρατικά ταμεία του Ισραήλ ο πόλεμος με το Ιραν, αλλά και οι δαπάνες στις συγκρούσεις με γειτονικές χώρες. Αξιωματούχοι του Ισραηλ, όπως και ο ιδιος Μπενιαμίν Νετανιάχου, έχουν υπογραμμίσει πως παρα τις δυσκολίες που θα εμφανιστούν, είναι αποφασισμένοι να υπερισχύσουν του θεοκρατικού καθεστώτος του Ιραν.
Ωστόσο, οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ηγέτες του Ισραήλ «μεταφράζονται» και σε οικονομικές απώλειες λόγω της έκτακτης ανάγκης στην οποία βρίσκεται η χώρα. Όλα αυτά, τη στιγμή που το Ισραήλ συνεχίζει να βρίσκεται με μεγάλη διαφορά στην πρώτη θέση των κρατών- μελών του ΝΑΤΟ αναφορικά με το ποσοστό επι του ΑΕΠ που ξοδεύει για την άμυνα του.
Όπως επισημαίνεται σε δημοσίευμα του Reuters, το υπουργείο Οικονομικών του Ισραήλ ανακοίνωσε την Τέταρτη πως ο πόλεμος που ξεκίνησε προ ημέρων με το Ιραν, αναμένεται να ξεπερνά τα 2,8 δισεκατομμύρια αμερικανικά δολάρια σε μια μόνο εβδομάδα.
Η εξέλιξη του πολέμου ενδέχεται να «παγιώσει» μια δύσκολη κατάσταση για τα κρατικά ταμεία της χώρας. Σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, η χώρα αναγκάζεται κάθε εβδομάδα να πληρώνει περίπου 3 δισ. δολάρια, δηλαδή 9 δισ. shekels (νόμισμα του Ισραήλ)*
- Σημαντικές απώλειες από τα καθημερνά έξοδα που (δεν) πραγματοποιούν οι πολίτες
- «Ματαιώθηκε» η εντυπωσιακή επανάκαμψη της οικονομίας του Ισραήλ μετα τον πόλεμο με τη Χαμας
- Το 2024 χρονιά εκτόξευσης των αμυντικών δαπανών
- Τρομακτική απόσταση και από ΗΠΑ και Τουρκία ως προς τα χρήματα για εξοπλισμούς.
Το κόστος της καθημερινότητας
Στην οικονομική ζημιά υπολογίζονται τα έσοδα που χάνουν τα κρατικά ταμεία από τις καθημερνές δαπάνες των πολτών. Υπενθυμίζεται ότι βρίσκονται σε ισχύ οι κανόνες της Διοίκησης Εσωτερικού Μετώπου του Ισραήλ, που περιορίζουν τις μετακινήσεις προς την εργασία και το κλείσιμο των σχολείων.
Το υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ ζήτησε από τις Αρχες Ασφαλείας το επίπεδο ετοιμότητας σε «πορτοκαλί», που σημαίνει περιορισμένη δραστηριότητα, λιγότερο αυστηρή για τους χώρους εργασίας σε σύγκριση με το «κόκκινο» που είναι σε ισχύ αυτή τη στιγμή. Σε αυτό το σενάριο, η οικονομία κινδυνεύει να χάσει 4,3 δισεκατομμύρια shekels την εβδομάδα.
Αξιωματούχοι από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ εκτιμούν ότι η εκστρατεία μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες.
Εντυπωσιακή επανάκαμψη από τον πόλεμο με Χαμας
Τα σχολεία στο Ισραήλ παραμένουν κλειστά για την τρέχουσα εβδομάδα. Οι δημόσιες συγκεντρώσεις απαγορεύονται, ενώ οι εργασίες επιτρέπονται μόνο για ουσιώδεις υπηρεσίες, με τους περισσότερους εργαζόμενους να εργάζονται από το σπίτι.
Σημειώνεται πως τις ζημιές από τον πόλεμο στη Γάζα με τη Χαμάς, η οικονομία του Ισραήλ αυξήθηκε κατά 3,1% το 2025. Μετά την κατάπαυση του πυρός τον Οκτώβριο, η ανάπτυξη προβλεπόταν να ξεπεράσει το 5% το 2026.
Τεράστια ποσά ετησίως για την Άμυνα
Τις τελευταίες δεκαετίες, το Ισραήλ δαπανά ένα πολύ μσημαντικό έρος του ΑΕΠ του για την άμυνα και τον στρατιωτικό εξοπλισμό απέναντι στους εχθρούς του.
Σύμφωνα με το Statista (διαδικτυακή πλατφόρμα που παρέχει στατιστικά δεδομένα και αναλύσεις), το 2010 το Ισραήλ ξόδευε το 5,79% του ΑΕΠ του για την άμυνα, ενώ το 2024 βρέθηκε να δαπανά το 8,78% του ΑΕΠ του.
Συγκεκριμέν,α ξόδεψε περίπου 45‑46,5 δισεκατομμύρια δολάρια σε αμυντικές δαπάνες, αύξηση της τάξης του 65 % σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Ενδεικτικά, όπως αναφέρει το Reuters, μόνο στον πόλεμο εναντίων των τρομοκρατών της Χαμας και του Λίβανου, από τον Οκτώβριο του 2023 και για το σύνολο του 2024, το Ισραήλ ξόδεψε 30 δισεκατομμύρια δολάρια
Με «κιάλια» ακολουθούν ΗΠΑ και Τουρκία
Για το 2026, οι συνολικές στρατιωτικές δαπάνες εκτιμώνται στα περίπου 49,8 δισεκατομμύρια δολάρια, αν και αναμένεται να υπάρξει διαφοροποίηση του ποσού, ανάλογα με την έκβαση του πολέμου που ξεκίνησε την τελευταία μερα του Φεβρουαρίου.
Ενδεικτικές για το ποσό που δαπανά μια μικρή σε έκταση χώρα όπως το Ισραήλ για τις αμυντικές του ανάγκες είναι οι αντίστοιχες δαπάνες που κάνουν ΗΠΑ και Τουρκία, οι χώρες με τα μεγαλύτερα στρατεύματα στο ΝΑΤΟ. Το 2024 οι τουρκικές αμυντικές δαπάνες ανέρχονταν περίπου στο 1,9 – 2,0 % του ΑΕΠ, ενώ στις ΗΠΑ οι αμυντικές δαπάνες έφτασαν στο 3,4% του ΑΕΠ.
*Ένα δολάριο των ΗΠΑ αντιστοιχεί σε 3.0733 shekels
